Yahya Hassan
Yahya Hassan | ||||
---|---|---|---|---|
![]() | ||||
Yahya Hassan | ||||
Algemene informatie | ||||
Geboren | 19 mei 1995 | |||
Geboorteplaats | Århus | |||
Overleden | 29 april 2020 | |||
Overlijdensplaats | Århus | |||
Land | ![]() | |||
Beroep | dichter | |||
Werk | ||||
Jaren actief | 2013 - 2020 | |||
Invloeden | Karl Ove Knausgård en Fjodor Dostojevski | |||
Bekende werken | Gedichten ( vertaald uit het Deens door Lammie Post-Oostenbrink) | |||
Uitgeverij | De Bezige Bij | |||
Onderscheidingen | Weekendavisens litteraturpris (2013), Bodil og Jørgen Munch-Christensens debutantpris (2014), Bogforums Debutantpris (2013) | |||
|
Yahya Hassan (Århus, 19 mei 1995 - aldaar, 29 april 2020) was een Deens dichter. Door zijn islamkritische houding was hij een veelbesproken en controversieel figuur.[1][2][3][4] Van zijn debuutbundel Digte ('Gedichten') werden meer dan 120.000 exemplaren verkocht en is daarmee de bestverkochte dichtbundel in Denemarken ooit.[5][6]
Biografie
Jeugd
Hassan was een kind van Palestijnse ouders, die vanwege het Israëlisch-Palestijnse conflict in de jaren 80 via Libanon naar Denemarken vluchtten. Hij groeide op in een gezin met vier broers en zussen in een achterstandswijk met veel immigranten in Aarhus. Mede doordat hun vader tijdens de opvoeding veel geweld gebruikte, verliet Hassan al jong het geloof.[7][8] Als 13-jarige jongen werd hij geplaatst in een instelling voor probleemjongeren op grond van aanpassingsproblemen en kleine criminaliteit. Daar ontwikkelde Hassan een grote belangstelling voor lezen en literatuur en begon hij gedichten te schrijven. Hassan noemde de Russische schrijver Dostojevski, de Deense dichter Michael Strunge en in het bijzonder het autobiografische werk van de Noorse schrijver Karl Ove Knausgård als inspiratiebron.[9]
Literaire carrière
In september 2013, net voor het verschijnen van zijn debuutbundel Digte, werd Hassan toegelaten aan de Forfatterskolen in Kopenhagen, een hogere, tweejarige kunstopleiding voor schrijftalent.[10] Nog voordat Hassans debuutbundel uitkwam, kreeg het veel media-aandacht. In de autobiografische gedichten besprak hij het leven in een achterstandswijk en de bijkomende criminaliteit, maar had hij vooral kritiek op de oudere generatie migranten. Hassan stelde dat zij zich vastklampten aan de Koran, misbruik maakten van sociale voorzieningen, er in godsdienstig opzicht een dubbele moraal op nahielden en ervoor zorgden dat hun kinderen niet in de Deense samenleving zouden integreren.[11][12]
Zijn boodschap leidde tot kritiek en doodsbedreigingen van de kant van Deense moslims, waarna Hassan beveiliging kreeg.[13] De stadsbibliotheek van Odense annuleerde een geplande lezing vanwege aangekondigde aanslagen.[14] De annulering leidde tot een parlementair debat in de Folketing over islamitische bedreigingen die de vrijheid van meningsuiting in Denemarken zouden aantasten.[15][16][17][18]
In eerste instantie werden er slechts 800 exemplaren van de dichtbundel gedrukt. De uitgeverij Gyldendal verhoogde de oplage stapsgewijs: in oktober tot 11.000, in november tot 42.000, eind november tot 57.000 en begin december tot 93.000 exemplaren. Op vrijdag 13 december stelde de uitgeverij dat er 100.000 exemplaren waren verkocht. Met inmiddels meer dan 120.000 verkochte exemplaren is Digte de bestverkochte dichtbundel in Denemarken ooit. De rechten werden verkocht voor publicatie in Nederland, Duitsland, Noorwegen, Zweden, Finland, IJsland, Italië, Spanje, Brazilië.
De tweede bundel, Yahya Hassan 2, werd op 8 november 2019 gepubliceerd, wederom met lovende kritieken.[19] In de 59 gedichten vertelde Hassan een persoonlijk verhaal, van zijn debuut als schrijver tot het moment dat hij gevangen werd gezet. De gedichten gaan over twijfel, eenzaamheid, woede en geweld, evenals de waanzin in de wereld en in jezelf, waardoor het niet lukt om liefde vast te houden. Op 20 februari 2020 werd de bundel genomineerd voor de prestigieuze Nordisk Råds Litteraturpris.[20]
Politieke carrière
Op 7 april 2015 kondigde Hassan in een persbericht aan dat hij zich had aangesloten bij de nieuw gevormde centrumlinkse politieke partij Nationalpartiet.[21] De partij slaagde er echter niet in zich kandidaat te stellen. Bij de verkiezingen kreeg Hassan slechts 944 stemmen van de meer dan 20.000 stemmen die voor een zetel nodig waren.[22][23] Op 9 februari 2016 liet de leider van de partij, Kashif Ahmad, weten dat Hassan gedwongen was de partij te verlaten nadat hij was gearresteerd wegens rijden onder invloed van drugs.[24][25][26]
Een maand later, op 21 maart 2016, werd Hassan gearresteerd nadat hij een 17-jarige jongen in zijn voet geschoten had.[27] Op 16 september werd hij veroordeeld tot 1 jaar en 9 maanden onvoorwaardelijke gevangenisstraf.[28] Hassan werd op 19 december 2017 vrijgelaten.[29]
Overlijden
Op 29 april 2020 werd Hassan dood aangetroffen in zijn huurappartement. De doodsoorzaak is nooit bekendgemaakt.[30][31][32] Hoewel Hassan zichzelf niet langer als moslim beschouwde, werd hij desondanks op 5 mei 2020 begraven op de islamitische begraafplaats van Vestre Kirkegård in Aarhus.[33] Verschillende vooraanstaande moslims trokken immers in twijfel dat Hassan een afvallige was. Volgens hen was hij eerder een reflectieve moslim, die de islam nooit had afgezworen.[34]
Bibliografie
- Et godt sted at dø ('Een goede plaats om te sterven'), een kort verhaal in: Vi er herinde: 44 noveller, Brønderslev Forfatterskole, 2011.
- Yahya Hassan: Digte, Gyldendal, 2013. Als Gedichten vertaald in het Nederlands door Lammie Post-Oostenbrink. ISBN 978-90-234-8595-7
- Yahya Hassan 2, Gyldendal, 2019. Als Gedichten 2 ook vertaald door Lammie Post-Oostenbrink. ISBN 978-94-0310001-2
Prijzen
- Bogforums debutantpris, 2013
- Bodil og Jørgen Munch-Christensens Kulturlegat, 2014
- Politikens Litteraturpris, 2014
- Weekendavisens litteraturpris, 2014
- ↑ De beruchte dichter die op 24-jarige leeftijd overleed NRC, 15 oktober 2020
- ↑ Danish rap poet Yahya Hassan faces racism charge for knocking Muslims The Guardian, 12 december 2013
- ↑ Teen Poet Sparks New Debate on Islam in Denmark The Wall Street Journal, 6 november 2013
- ↑ Vi har tabt ham, men i det mindste har vi haft ham Weekendavisen, 30 april 2020
- ↑ Rekord: Yahya Hassan runder de 100.000 Politiken, 16 december 2013
- ↑ Yahya Hassan misser Folketinget DR.dk, 19 juni 2015
- ↑ ‘Ik ben geen doctorandus’ De Groene Amsterdammer, 28 oktober 2014
- ↑ Yahya Hassan, 19 mei 1995 – 29 april 2020 De Groene Amsterdammer, 6 mei 2020
- ↑ Wie verandert in een fenomeen, wordt onvermijdelijk een beetje minder mens De Groene Amsterdammer, 18 juni 2014
- ↑ Yahya Hassan Forfatterweb, geraadpleegd op 20 mei 2021
- ↑ Angry young man wekt woede moslims Trouw, 23 november 2013
- ↑ 'Jeg kan ikke bruge Allah til noget' Jyllands Posten, 8 oktober 2013
- ↑ PET involveret i digters sikkerhed DR.dk, 22 oktober 2013
- ↑ Vollsmose Bibliotek aflyser Yahya Hassan-foredrag TV2, 21 november 2013
- ↑ 20-spørgsmål S 499 Om arrangement med digteren Yahya Hassan. Folketing, 22 november 2013
- ↑ 20-spørgsmål S 504 Om et biblioteks aflysning af et arrangement med digteren Yahya Hassan. Folketing, 22 november 2013
- ↑ 20-spørgsmål S 506 Om foredrag på Vollsmose Bibliotek. Folketing, 22 november 2013
- ↑ 20-spørgsmål S 507 Om aflysningen af et arrangement på Vollsmose Bibliotek med digteren Yahya Hassan. Folketing, 22 november 2013
- ↑ 'Kanongod' og 'back in town': Anmeldere elsker Yahya Hassans nye digte DR.dk, 8 november 2019
- ↑ Yahya Hassan er nomineret til Nordisk Råds litteraturpris Politiken, 20 februari 2020
- ↑ Et døgn med Yahya Hassan: Nationalpartiet mærker kendiseffekten Politiken, 8 april 2015
- ↑ Folketingsvalg Torsdag 18. Juni 2015 DST.dk, geraadpleegd op 20 mei 2021
- ↑ Yahya Hassan fik ikke stemmer nok til Folketinget TV2, 19 juni 2015
- ↑ Yahya Hassan: Fra lovende digter-debutant til slåskampe og skudepisoder DR.dk, 10 februari 2016
- ↑ Avis: Yahya Hassan anholdt for narkokørsel Berlingske, 9 februari 2016
- ↑ Nationalpartiet har ekskluderet Yahya Hassan efter anholdelse Jyllands Posten, 9 februari 2016
- ↑ Medie: Her skyder Yahya Hassan 17-årig Ekstra Bladet, 21 maart 2016
- ↑ Yahya Hassan dømt til fængsel i 1 år og 9 måneder Politiken, 16 september 2016
- ↑ Yahya Hassan løsladt - blev hentet i limousine Jyllands Posten, 19 december 2017
- ↑ Yahya Hassan er død[dode link] Kendte, 30 april 2020
- ↑ Controversiële dichter Yahya Hassan overlijdt op 24-jarige leeftijd De Volkskrant, 30 april 2020
- ↑ Danish poet Yahya Hassan dead at 24 France24, 30 april 2020
- ↑ Yahya Hassan er blevet begravet TV2 Østjylland, 5 mei 2020
- ↑ Trillegårdens Yahya Weekendavisen, 14 mei 2020
- Dit artikel of een eerdere versie ervan is een (gedeeltelijke) vertaling van het artikel Yahya Hassan op de Noorstalige Wikipedia, dat onder de licentie Creative Commons Naamsvermelding/Gelijk delen valt. Zie de bewerkingsgeschiedenis aldaar.
- Yahya Hassan, 2013. Gedichten. De Bezige Bij, ISBN 978-90-234-8605-3