Cerkiew Podwyższenia Krzyża Świętego w Andryjankach
![]() | |||||||||||||
cerkiew filialna | |||||||||||||
![]() Cerkiew w 2013 | |||||||||||||
Państwo |
| ||||||||||||
---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|---|
Województwo | |||||||||||||
Miejscowość | Andryjanki | ||||||||||||
Wyznanie | prawosławne | ||||||||||||
Kościół | |||||||||||||
Diecezja | warszawsko-bielska | ||||||||||||
Wezwanie | |||||||||||||
Wspomnienie liturgiczne | 14/27 września | ||||||||||||
Przedmioty szczególnego kultu | |||||||||||||
Relikwie | Świętych Młodzieńców Betlejemskich | ||||||||||||
| |||||||||||||
| |||||||||||||
Położenie na mapie gminy Boćki ![]() | |||||||||||||
Położenie na mapie Polski ![]() | |||||||||||||
Położenie na mapie województwa podlaskiego ![]() | |||||||||||||
Położenie na mapie powiatu bielskiego ![]() | |||||||||||||
![]() | |||||||||||||
|
Cerkiew pod wezwaniem Podwyższenia Krzyża Świętego – prawosławna cerkiew filialna w Andryjankach. Należy do parafii Zaśnięcia Matki Bożej w Boćkach, w dekanacie Bielsk Podlaski diecezji warszawsko-bielskiej Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego.
Historia
Pierwsza cerkiew w Andryjankach wspominana jest w dokumentach pod koniec XVI w. jako siedziba autonomicznej parafii. Dysponowała własnym cmentarzem, liczyła od 550 do 850 wiernych (810 osób na początku XX w.). Świątynia uległa zniszczeniu w pożarze w 1895. Jej odbudowa została ukończona w 1914. Materiały budowlane pochodziły z rozebranego w 1912 klasztoru reformatów w Boćkach[1].
W czasie I wojny światowej większość prawosławnych mieszkańców dzisiejszej gminy Boćki udała się na bieżeństwo. Po ich powrocie parafia w Andryjankach została zlikwidowana, jednak cerkiew przetrwała wojnę i pozostaje czynna do dnia dzisiejszego. 21 października 2006 została ponownie poświęcona po remoncie. W latach 2012–2013 przeprowadzono kolejny remont świątyni. Po ukończeniu rozpisania polichromii na wewnętrznych ścianach, cerkiew została poświęcona (21 maja 2016) przez metropolitę warszawskiego i całej Polski Sawę[2].
Architektura
Wejście do cerkwi w Andryjankach prowadzi przez wysunięty przedsionek i drzwi z portalem. Nad przedsionkiem wznosi się dzwonnica z cebulastą kopułą zwieńczoną krzyżem. Na dzwonnicy znajdują się cztery półkoliste okna, po jednym na każdej ścianie. Nawa główna cerkwi ma kształt kwadratu. Poniżej dachu jest obramowana fryzem, okna w tej części budynku również są półkoliste. W centralnym miejscu nawy wznosi się sygnaturka z kopułą o podobnej formie. Wnętrze cerkwi ozdabiają polichromie autorstwa Joanny i Jarosława Jakimczuk, wykonane w latach 2012–2016. W ołtarzu znajdują się relikwie Świętych Młodzieńców Betlejemskich, umieszczone 21 maja 2016 (w dniu konsekracji świątyni)[2].
Bardzo zbliżony pod względem architektonicznym obiekt znajduje się na Litwie i jest nim molenna pw. Trójcy Świętej(inne języki) w Duksztach, z taką różnicą, że cerkiew w Andryjankach została w ostatnich latach znacznie zmodernizowana (m.in poprzez pozłocenie kopuł czy wymianę krzyży ją wieńczących).
Inne
Cerkiew została wpisana do rejestru zabytków 31 stycznia 1994 pod nr A-392[3].
Przypisy
- ↑ Diecezja Drohiczyńska | oficjalny serwis informacyjny [online], www.drohiczynska.pl [dostęp 2017-11-22] (pol.).
- ↑ a b Oficjalna strona Polskiego Autokefalicznego Kościoła Prawosławnego – Poświęcenie cerkwi filialnej w Andryjankach [dostęp: 24.05.2016.]
- ↑ Rejestr zabytków nieruchomych – województwo podlaskie [online], Narodowy Instytut Dziedzictwa, 23 lipca 2024 .
Bibliografia
- Kalendarz Prawosławny 2009, Wydanie Warszawskiej Metropolii Prawosławnej, ISSN 1425-2171
- p
- d
- e
Bielsk Podlaski | |
---|---|
powiat bielski |
|