En Dor
![]() | Ten artykuł dotyczy kibucu w Izraelu. Zobacz też: Endor. |
![]() Wieża wodna w kibucu En Dor | |||
Państwo |
| ||
---|---|---|---|
Dystrykt | Północny | ||
Poddystrykt | Jezreel | ||
Samorząd Regionu | |||
Wysokość | 174 m n.p.m. | ||
Populacja (2013) • liczba ludności |
| ||
Kod pocztowy | 19335 | ||
Położenie na mapie Dystryktu Północnego ![]() | |||
Położenie na mapie Izraela ![]() | |||
![]() | |||
| |||
Strona internetowa |
En Dor (hebr. עין דור; ang. Ein Dor; pol. Wiosenna Generacja) – kibuc położony w Samorządzie Regionu Emek Jizre’el, w Dystrykcie Północnym, w Izraelu. Członek Ruchu Kibuców (Ha-Tenu’a ha-Kibbucit).
Położenie
Kibuc jest położony na wysokości 174 metrów n.p.m. na wzgórzach zamykających od wschodu intensywnie użytkowaną rolniczo Dolinę Jezreel (w jej części nazywanej Bik'at Ksulot) w Dolnej Galilei, na północy Izraela. Osada leży na samym wschodnim skraju Emek Jizre’el. Po stronie południowo-zachodniej znajduje się podnóże masywu góry Giwat ha-More (515 m n.p.m.), a po stronie północno-zachodniej podnóża masywu Góry Tabor (562 m n.p.m.). Na północ i wschód od kibucu przebiega wadi strumienia Nachal Tawor, który spływa w kierunku południowo-wschodnim pomiędzy płaskowyżami Ramot Jissachar (od południa) i Wyżyny Sirin (od północy) do depresji Rowu Jordanu. W otoczeniu En Dor znajdują się miejscowości Szibli-Umm al-Ganam i Kefar Tawor, kibuce Gazit i Dawerat, moszaw Kefar Kisch, oraz wioski arabskie Kafr Misr i Tamra. Na południowy zachód od kibucu jest strefa przemysłowa Alon Tawor oraz baza wojskowa Na’ura.
Ein Dor jest położony w Samorządzie Regionu Emek Jizre’el, w Poddystrykcie Jezreel, w Dystrykcie Północnym Izraela.
Historia
Pierwotnie w okolicy tej znajdowała się arabska wioska Indur, którą swoją historią nawiązywała do biblijnego miasta Endor[a]. Pod koniec I wojny światowej w 1918 roku cała Palestyna przeszła pod panowanie Brytyjczyków, którzy w 1922 roku formalnie utworzyli Mandat Palestyny. W poszukiwaniu skutecznego rozwiązania narastającego konfliktu izraelsko-arabskiego w dniu 29 listopada 1947 roku została przyjęta Rezolucja Zgromadzenia Ogólnego ONZ nr 181. Zakładała ona między innymi, że wioska Indur miał znaleźć się w granicach nowo utworzonego państwa żydowskiego[1]. Arabowie odrzucili tę Rezolucję i dzień później doprowadzili do wybuchu wojny domowej w Mandacie Palestyny. W trakcie jej trwania rejon wioski zajęły siły Arabskiej Armii Wyzwoleńczej, które sparaliżowały żydowską komunikację w całej okolicy. Z tego powodu, podczas I wojny izraelsko-arabskiej w dniu 24 maja 1948 roku izraelscy żołnierze zajęli, a następnie wysiedlili wioskę Indur. Domy wioski zostały wyburzone[2].
Grupa założycielska kibucu zawiązała się w 1940 roku w miejscowości Riszon le-Cijjon. W jej skład wchodzili członkowie żydowskiej młodzieżowej organizacji syjonistycznej Ha-Szomer Ha-Cair, którzy byli imigrantami z Niemiec, Węgier i Stanów Zjednoczonych. Z czasem dołączyło do nich 50 imigrantów z Ameryki Południowej. W 1943 roku przenieśli się oni na wykupioną ziemię przez Żydowski Fundusz Narodowy przy arabskiej wiosce Bajt Dadżan w pobliżu Jafy. Ich obozowisko było otoczone przez arabskie wioski Bajt Dadżan, Jazur, Al-Chajrija i Sakija, od których mieszkańców cierpieli liczne prześladowania. Samoobronę organizowała żydowska organizacja paramilitarna Hagana. W dniu 5 sierpnia 1944 roku brytyjska policja mandatowa przeprowadziła nalot na osadę, aresztując Dawida Epsteina i Dawida Solomona pod zarzutem nielegalnego posiadania broni. Mieszkańcy osady zorganizowali jednak protest i blokadę drogi, uniemożliwiając wywiezienie aresztowanych. Policjanci ustąpili i zwolnili obu zatrzymanych. Otrzymali oni później wyroki skazujące na 7 lat więzienia[3] - w swojej obronie powiedzieli, że władze nie zapewniły należytej ochrony ich majątku przed napaściami ze strony Arabów, wobec czego musieli samemu bronić siebie i swojego dobytku[4]. W maju 1945 roku Epstein został zwolniony w ramach amnestii z okazji zwycięstwa nad hitlerowskimi Niemcami[5].
Pod koniec 1947 roku grupa założycielska przeniosła się do Dolnej Galilei i tymczasowo zamieszkała w arabskich domach przy moszawie Kefar Kisch. Podczas pierwszego rozejmu w I wojnie izraelsko-arabskiej, w czerwcu 1948 roku przenieśli się do pobliskiej Doliny Jezreel i założyli nowy kibuc przy zniszczonej arabskiej wiosce Indur[6][7]. W 2003 roku kibuc przeszedł przez proces prywatyzacji, zachowując kolektywną organizację instytucji kultury, edukacji i ochrony zdrowia[8].
Demografia
Większość mieszkańców kibucu jest Żydami, jednak nie wszyscy identyfikują się z judaizmem. Tutejsza populacja jest świecka[9][10]:
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/pl/timeline/9qee3vlsl3jhe1mr9qn9pxu8yblhk3j.png)
Gospodarka i infrastruktura
Gospodarka kibucu opiera się na intensywnym rolnictwie, oraz hodowli bydła mlecznego i drobiu. Z przemysłu znajduje się tutaj fabryka przewodów komunikacyjnych i wyposażenia telekomunikacyjnego Teldor Cables & Systems Ltd.[11]. W kibucu jest przychodnia zdrowia z gabinetem stomatologicznym, sklep wielobranżowy, poczta i warsztat mechaniczny.
Transport
Z kibucu wyjeżdża się na północny wschód na drogę nr 7276, którą jadąc na południe dojeżdża się do arabskiej wioski Kafr Misr, a jadąc na północ dojeżdża się do moszawu Kefar Kisch i dalej do skrzyżowania z drogą nr 65.
Edukacja i sport
Kibuc utrzymuje przedszkole. Starsze dzieci są dowożone do szkoły podstawowej w kibucu Merchawja lub szkoły średniej w kibucu Mizra. W kibucu znajduje się ośrodek kultury z biblioteką, oraz Muzeum Archeologiczne, które umożliwia poznanie historię całej okolicy[12]. Z obiektów sportowych jest basen kąpielowy, sala sportowa z siłownią, boiska sportowe i korty tenisowe[13].
Turystyka
W kibucu znajduje się niewielka stadnina koni ze szkółką jazdy[14]. Dużą atrakcją jest położony na wschodzie rezerwat przyrody Nachal Tawor.
Uwagi
- ↑ Zobacz: Księga Jozuego 17,11: „Manasses w działach Issachara i Asera posiadał Bet-Szean z przynależnymi miejscowościami, Jibleam z przynależnymi miejscowościami, mieszkańców Dor z przynależnymi miejscowościami, mieszkańców Endor z przynależnymi miejscowościami, mieszkańców Tanak i mieszkańców Megiddo z przynależnymi miejscowościami oraz trzecią część Nafat.” Tłumaczenie według Biblii Tysiąclecia.
Przypisy
- ↑ Oficjalna mapa podziału Palestyny opracowana przez UNSCOP. [w:] United Nations [on-line]. 1948. [dostęp 2015-01-24]. (ang.).
- ↑ Welcome To Indur. [w:] Palestine Remembered [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (ang.).
- ↑ 7 lat pozbawienia wolności dla Dawida Epsteina i Dawida Solomona. „Davor”, 1944-11-28. [dostęp 2015-01-24]. (hebr.).
- ↑ Zeznania pozwanych o posiadanie broni. „Davor”, 1944-11-28. [dostęp 2015-01-24]. (hebr.).
- ↑ Zwolnienie 138 Arabów i 55 Żydów. „Davor”, 1945-05-13. [dostęp 2015-01-24]. (hebr.).
- ↑ Żydowski En Dor został reaktywowany. „Davor”, 1948-10-20. [dostęp 2015-01-24]. (hebr.).
- ↑ En Dor. [w:] Bet Alon [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (hebr.).
- ↑ En Dor. [w:] Rom Galil [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (hebr.).
- ↑ Dane statystyczne z lat 1948-1995. [w:] Israel Central Bureau of Statistics [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (hebr.).
- ↑ Dane statystyczne z lat 2001-2009. [w:] Israel Central Bureau of Statistics [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (hebr.).
- ↑ Teldor Cables & Systems Ltd.. [w:] Teldor Cables & Systems Ltd. [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (ang.).
- ↑ Ein-Dor Museum of Archeology. [w:] Ein-Dor Museum of Archeology [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (hebr.).
- ↑ Ein Dor. [w:] Galil Net [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-01-28)]. (hebr.).
- ↑ Ein-Dor Riders. [w:] Kibbutz Ein Dor [on-line]. [dostęp 2012-06-28]. (hebr.).
Linki zewnętrzne
- Zdjęcie satelitarne En Dor. [w:] Google Maps [on-line]. [dostęp 2012-12-11]. (ang.).
- Mapa En Dor. [w:] Amudanan [on-line]. [dostęp 2012-12-11]. (hebr.).
- p
- d
- e
Kibuce |
|
---|---|
Moszawy |
|
Wsie komunalne | |
Wsie arabskie |