John James Audubon
![]() John Syme, Portret Johna Jamesa Audubona, 1826, Biały Dom | |||
Data i miejsce urodzenia | 26 kwietnia 1785 | ||
---|---|---|---|
Data i miejsce śmierci | 27 stycznia 1851 | ||
Narodowość | amerykańska | ||
Dziedzina sztuki | ornitologia, historia naturalna, malarstwo | ||
Ważne dzieła | |||
![]() | |||
|
John James Audubon (ur. 26 kwietnia 1785 w Les Cayes, zm. 27 stycznia 1851 na Manhattanie w Nowym Jorku) – amerykański ornitolog, przyrodnik i malarz.
Dziełem życia Audubona było skatalogowanie, opisanie i namalowanie ptaków Ameryki Północnej.
Życiorys
Audubon urodził się na Haiti. Był nieślubnym synem Jeana Audubona, francuskiego plantatora i kapitana statku morskiego, i służącej Jeanne Rabine. Po jej śmierci w 1789 roku wraz ze swoją przyrodnią siostrą został zabrany do Francji przez swojego ojca i jego żonę Annę Monet. Zaadoptowała rodzeństwo, kiedy zorientowała się, że sama nie może urodzić dziecka[1][2]. Audubon twierdził, że w wieku 17 lat odbywał półroczną praktykę w atelier klasycystycznego malarza Jacques-Louis Davida, jednakże brakuje źródeł potwierdzającą tę informację[1][2]. W 1803 roku przyjechał do Stanów Zjednoczonych na rodzinną farmę Mill Grove niedaleko Filadelfii, zakupioną przez ojca artysty w 1789 roku. Tam rozpoczął studiowanie historii naturalnej, prowadził własne badania ornitologiczne – jednocześnie malując i rysując ptaki[1][2].
W 1826 roku przeniósł się do Londynu, gdzie zdołał zebrać fundusze potrzebne do opublikowania książki The Birds of America oraz towarzyszącej jej pozycji Ornithological Biographies – historii każdego gatunku napisanej razem ze szkockim ornitologiem Williamem MacGillivrayem. Obie książki zostały opublikowane między 1827 i 1839 rokiem. The Birds of America to czterotomowe dzieło wydane w 170 egzemplarzach (do dziś zachowało się około 120). Jeden z egzemplarzy został w 2012 roku sprzedany na aukcji w Nowym Jorku za niemal 8 milionów dolarów, a rok wcześniej inny egzemplarz osiągnął w Londynie cenę 11,5 miliona dolarów[3].
Audubon kontynuował swoje wyprawy po Ameryce Północnej, gdzie zakupił posiadłość nad rzeką Hudson, obecnie znaną jako Audubon Park. W 1842 opublikował popularne wydanie Birds of America. Jego późniejsze prace dotyczyły ssaków – praca Viviparous Quadrupeds of North America – którą ukończyli jego synowie i zięć.
Audubon został pochowany w Trinity Churchyard Cemetery, przy 155th Street and Broadway na Manhattanie, w Nowym Jorku.
Na jego cześć w 1866 r. utworzono towarzystwo przyrodnicze National Audubon Society.
Prace
- Flaming karmazynowy, czerwonak (Phoenicopterus ruber)
- Karakara meksykańska (Caracara lutosa)
- Białozór, sokół norweski (Falco rusticolus)
- Czapla modra (Ardea herodias)
- Czapla biała (Ardea alba)
Przypisy
- ↑ a b c WilliamW. Vaughan WilliamW. i inni red., Malarze świata : encyklopedia, Warszawa: Oficyna Imbir, [cop. 2009], s. 22-23, ISBN 978-83-60334-74-4, OCLC 751341622 .
- ↑ a b c Artist Info [online], www.nga.gov [dostęp 2022-08-19] [zarchiwizowane z adresu 2022-09-11] (ang.).
- ↑ 8 mln dolarów za książkę o ptakach.
Bibliografia
- Burroughs, J. (1902). John James Audubon. Boston: Small, Maynard & company.
- ShirleyS. Streshinsky ShirleyS., Audubon: Life and Art in the American Wilderness, wyd. 1st ed, New York: Villard Books, 1993, ISBN 0-679-40859-2, OCLC 27895718 .
- ISNI: 0000000110405229
- VIAF: 14765625
- ULAN: 500016578
- LCCN: n79018677
- GND: 11865098X
- NDL: 00462545
- LIBRIS: gdsvwq2025s38vc
- BnF: 118895048
- SUDOC: 027539598
- SBN: MILV091786
- NLA: 35010139
- NKC: jn20000600499
- BNE: XX1267423
- NTA: 069229988
- BIBSYS: 4062405
- Open Library: OL21824A
- PLWABN: 9810679126705606
- NUKAT: n2006098795
- J9U: 987007257893105171
- PTBNP: 86614
- LNB: 000116537
- BNC: 000279517
- BLBNB: 000371496
- KRNLK: KAC199632684
- LIH: LNB:fBb;=Ba
- PWN: 3872306
- Britannica: biography/John-James-Audubon
- Universalis: audubon-j-j
- БРЭ: 2289554
- NE.se: john-james-audubon
- SNL: John_James_Audubon
- Catalana: 0006072
- DSDE: John_James_Audubon