Kosmatnik rdzawy
Lasiurus borealis[1] | |||||
(P.L.S. Müller, 1776) | |||||
![]() Samica z trzema młodymi | |||||
Systematyka | |||||
Domena | eukarionty | ||||
---|---|---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||||
Typ | strunowce | ||||
Podtyp | kręgowce | ||||
Gromada | ssaki | ||||
Podgromada | żyworodne | ||||
Infragromada | |||||
Rząd | nietoperze | ||||
Nadrodzina | Vespertilionoidea | ||||
Rodzina | mroczkowate | ||||
Podrodzina | mroczki | ||||
Plemię | kosmatniki | ||||
Rodzaj | kosmatnik | ||||
Gatunek | kosmatnik rdzawy | ||||
| |||||
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[12] | |||||
![]() | |||||
Zasięg występowania | |||||
![]() | |||||
| |||||
|
Kosmatnik rdzawy[13], mroczek rudy (Lasiurus borealis) – gatunek ssaka z podrodziny mroczków (Vespertilioninae) w obrębie rodziny mroczkowatych (Vespertilionidae).
Taksonomia
Gatunek po raz pierwszy zgodnie z zasadami nazewnictwa binominalnego opisał w 1776 roku niemiecki zoolog Philipp Müller, nadając mu nazwę Vespertilio borealis[2]. Holotyp pochodził z Nowego Jorku, w Stanach Zjednoczonych[14].
Lasiurus borealis należy do grupy gatunkowej tzw. „czerwonych nietoperzy”[15]. Autorzy Illustrated Checklist of the Mammals of the World uznają ten gatunek za monotypowy[15].
Etymologia
- Lasiurus: gr. λασιος lasios „włochaty, kudłaty”; -ουρος -ouros „-ogonowy”, od ουρα oura „ogon”[16].
- borealis: łac. borealis „północny”, od boreas „północny wiatr, północ”, od gr. βορεας boreas „północny wiatr, północ”[17].
Zasięg występowania
Kosmatnik rdzawy występuje w południowej Kanadzie (skrajny południowo-wschodni Saskatchewan, południowa Manitoba, południowe Ontario, południowy Quebec, Nowy Brunszwik i Nowa Szkocja) na południe przez środkowe i wschodnie Stany Zjednoczone do północno-wschodniego Meksyku[15].
Morfologia
Długość ciała (bez ogona) około 55,2–59,6 mm, długość ogona 45–62 mm, długość ucha 7–13 mm, długość tylnej stopy 6–11 mm, długość przedramienia 35,7–46 mm; masa ciała 7–16 g[18]. Samice są większe niż samce[18]. Wzór zębowy: I C P M = 32[18]. Kariotyp wynosi 2n = 28 i FN = 48 ze średnim submetacentrycznym chromosomem X i małym akrocentrycznym chromosomem Y[18].
Ekologia
Tryb życia
Występuje w lasach z polanami i porębami. Kosmatnik rdzawy ma sierść ceglastoczerwoną do rdzawobrązowej, z białawym połyskiem; samce są jaśniej ubarwione od samic. Kosmatniki rdzawe, które zamieszkują kontynent północnoamerykański, lecą jesienią na południe, a wiosną znów wracają na północ.
Rozmnażanie
Gatunek ten wyróżnia się szczególnie dużymi miotami; często w czerwcu lub na początku lipca samica rodzi 3 lub 4 młode. Matka początkowo nosi potomstwo ze sobą, nawet wówczas gdy waga młodych przewyższa jej własną.
Uwagi
Przypisy
- ↑ Lasiurus borealis, [w:] Integrated Taxonomic Information System (ang.).
- ↑ a b P.L.S. Müller: Des Ritters Carl von Linne’ vollständigen Natursystems Supplements- und Register-Band über alle sechs Theile oder Classen des Thierreichs. Nürnberg: Gabriel Nicolaus Raspe, 1776, s. 20. (niem.).
- ↑ J.Ch.P. Erxleben: Systema regni animalis per classes, ordines, genera, species, varietates: cvm synonymia et historia animalivm: Classis I. Mammalia. Lipsiae: Impensis Weygandianis, 1777, s. 155. (łac.).
- ↑ J.Ch.D. von Schreber: Die Säugthiere in Abbildungen nach der Natur, mit Beschreibungen. Erlangen: Expedition des Schreber’schen säugthier- und des Esper’schen Schmetterlingswerkes, 1781, s. ryc. lxii.b. (niem.).
- ↑ A.M.F.J. Palisot de Beauvois: A scientific and de scriptive catalogue of Peal’s museum. Philadelphia: S.H. Smith, 1796, s. 204. (fr.).
- ↑ C.S. Rafinesque: Précis des découvertes et travaux somiologiques. Palerme: Royale typographie militaire, aux dépens de l’auteur, 1814, s. 12. (fr.).
- ↑ G. Ord: Zoology. W: W. Guthrie: A new geographical, historical, and commercial grammar; and present state of the several kingdoms of the world. Wyd. 2. Cz. 2. Philadelphia: Johnson & Warner, 1815, s. 291. (ang.).
- ↑ a b C.S. Rafinesque. Further discoveries in natural history made during a journey through the western region of the United States. „The American Monthly Magazine and Critical Review”. 3, s. 445, 1820. (ang.).
- ↑ D.B. Warden: Description statistique, historique et politique des Estats-Unis de l’Amerique septentrionale, depuis l’epoque des premiers establissmens jusqu’a nos jours. Paris: Rey et Cravier, 1820, s. 606. (fr.).
- ↑ L.J.F.J. Fitzinger. Kritische Durchsicht der Ordnung der Flatterthiere oder Handflügler (Chrioptera). Familie der Fledermäuse (Vespertiliones). V. Abtheilung. „Sitzungsberichte der Kaiserlichen Akademie der Wissenschaften. Mathematisch-Naturwissenschaftliche Classe”. 62 (1), s. 398, 1870. (niem.).
- ↑ E. Yourans. Un Cheiroptere nouveau a Quebec. „Le Naturaliste Canadien”. 57, s. 65, 1930. (fr.).
- ↑ J.J. Arroyo-Cabrales J.J. i inni, Lasiurus borealis, [w:] The IUCN Red List of Threatened Species 2016, wersja 2022-1 [dostęp 2022-08-05] (ang.).
- ↑ Nazwy zwyczajowe za: W. Cichocki, A. Ważna, J. Cichocki, E. Rajska-Jurgiel, A. Jasiński & W. Bogdanowicz: Polskie nazewnictwo ssaków świata. Warszawa: Muzeum i Instytut Zoologii PAN, 2015, s. 117. ISBN 978-83-88147-15-9. (pol. • ang.).
- ↑ D.E. Wilson & D.M. Reeder (redaktorzy): Species Lasiurus (Lasiurus) borealis. [w:] Mammal Species of the World. A Taxonomic and Geographic Reference (Wyd. 3) [on-line]. Johns Hopkins University Press, 2005. [dostęp 2022-08-05].
- ↑ a b c C.J. Burgin, D.E. Wilson, R.A. Mittermeier, A.B. Rylands, T.E. Lacher & W. Sechrest: Illustrated Checklist of the Mammals of the World. Cz. 2: Eulipotyphla to Carnivora. Barcelona: Lynx Edicions, 2020, s. 246. ISBN 978-84-16728-35-0. (ang.).
- ↑ T.S. Palmer. Index Generum Mammalium: a List of the Genera and Families of Mammals. „North American Fauna”. 23, s. 365, 1904. (ang.).
- ↑ borealis, [w:] The Key to Scientific Names, J.A.J.A. Jobling (red.), [w:] Birds of the World, S.M. Billerman et al. (red.), Cornell Lab of Ornithology, Ithaca [dostęp 2022-08-05] (ang.).
- ↑ a b c d R. Moratelli, C. Burgin, V. Cláudio, R. Novaes, A. López-Baucells & R. Haslauer: Family Vespertilionidae (Vesper Bats). W: D.E. Wilson & R.A. Mittermeier (redaktorzy): Handbook of the Mammals of the World. Cz. 9: Bats. Barcelona: Lynx Edicions, 2019, s. 877. ISBN 978-84-16728-19-0. (ang.).
Bibliografia
- Ilustrowana Encyklopedia Zwierząt - Warszawa 1997 – dr Philip Whitfield
- J9U: 987007535052005171
- Britannica: animal/red-bat