Mircea Geoană
![]() | |||
Data i miejsce urodzenia | 14 lipca 1958 | ||
---|---|---|---|
Przewodniczący Senatu | |||
Okres | od 22 grudnia 2008 | ||
Przynależność polityczna | Partia Socjaldemokratyczna | ||
Poprzednik | |||
Następca | Petru Filip (p.o.) | ||
Przewodniczący Partii Socjaldemokratycznej | |||
Okres | od 25 kwietnia 2005 | ||
Przynależność polityczna | Partia Socjaldemokratyczna | ||
Poprzednik | |||
Następca | Victor Ponta | ||
Minister spraw zagranicznych Rumunii | |||
Okres | od 28 grudnia 2000 | ||
Przynależność polityczna | Partia Socjaldemokratyczna | ||
Poprzednik | Petre Roman | ||
Następca | |||
Przewodniczący OBWE | |||
Okres | od 1 stycznia 2001 | ||
Poprzednik | |||
Następca | Jaime Gama | ||
![]() | |||
Odznaczenia | |||
![]() ![]() ![]() | |||
|
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/e3/Image-Mircea_Geoana_3.jpg/238px-Image-Mircea_Geoana_3.jpg)
Mircea Dan Geoană (ur. 14 lipca 1958 w Bukareszcie[1]) – rumuński polityk, minister spraw zagranicznych w latach 2000–2004, od 2005 do 2010 przewodniczący Partii Socjaldemokratycznej, przewodniczący Senatu (2008–2011), zastępca sekretarza generalnego NATO (od 2019), kandydat w wyborach prezydenckich w 2009.
Życiorys
Edukacja i życie prywatne
Mircea Geoană urodził się w 1958 w Bukareszcie. Jego ojciec był wojskowym, matka pracowała jako inżynier. W 1972 rozpoczął naukę w szkole średniej w Bukareszcie. W 1983 ukończył mechanikę na Uniwersytecie Politechnicznym w Bukareszcie. W 1987 rozpoczął studia w zakresie prawa na Uniwersytecie Bukareszteńskim. W latach 1991–1992 studiował na francuskiej uczelni École nationale d’administration. W 1994 ukończył kurs poświęcony instytucjom demokratycznym przy NATO. W 1999 był stypendystą programu rozwojowego Banku Światowego w Harvard Business School w USA. W 2005 doktoryzował się w zakresie gospodarki światowej na Akademii Studiów Ekonomicznych w Bukareszcie[1][2][3][4].
Działalność zawodowa i polityczna do 2000
W latach 1983–1990 pracował jako inżynier w przedsiębiorstwie przemysłowym w Bukareszcie[1]. Na początku lat 90. rozpoczął pracę w Ministerstwie Spraw Zagranicznych jako sekretarz ds. stosunków z Francją. W 1991 objął stanowisko dyrektora Departamentu Spraw Europejskich MSZ, który to departament zajmował się współpracą Rumunii z NATO, Wspólnotami Europejskimi, KBWE, UZE i Radą Europy, co czyniło go architektem głównych kierunków rumuńskiej polityki zagranicznej. W 1991 przewodniczył rumuńskiej delegacji w Komitecie Wyższych Urzędników KBWE. Od 1993 do 1995 zajmował stanowisko rzecznika Ministerstwa Spraw Zagranicznych. W 1994 został mianowany dyrektorem generalnym ds. Azji, Ameryki Łacińskiej, Bliskiego Wschodu i Afryki w MSZ. W 1995 objął w MSZ funkcję dyrektora generalnego ds. Europy, Ameryki Północnej, Azji, Ameryki Łacińskiej, Bliskiego Wschodu i Afryki[1][5][3][4].
Od lutego 1996 do marca 2000 zajmował stanowisko ambasadora Rumunii w Stanach Zjednoczonych[5].
Poza pracą w MSZ był nauczycielem akademickim na Universitatea „Nicolae Titulescu” w Bukareszcie oraz w SNSPA. Prowadził wykłady na temat polityki zagranicznej, transformacji gospodarczej oraz globalizacji. Opublikował liczne artykuły poświęcone integracji euro-atlantyckiej[3][4][1].
Działalność zawodowa i polityczna od 2000
Od 28 grudnia 2000 do 28 grudnia 2004 sprawował urząd ministra spraw zagranicznych Rumunii w gabinecie premiera Adriana Năstase. W 2001 sprawował funkcję przewodniczącego OBWE. W 2005 był specjalnym przedstawicielem przewodniczącego tej organizacji ds. Gruzji[5][3][4].
W 2001 wstąpił do Partii Socjaldemokratycznej (PSD). W latach 2001–2005 zajmował stanowisko jej wiceprzewodniczącego. W 2004 wystartował w wyborach lokalnych w Rumunii jako kandydat na burmistrza Bukaresztu. Przegrał jednak z Traianem Băsescu z Partii Demokratycznej[6].
25 kwietnia 2005 został wybrany przewodniczącym Partii Socjaldemokratycznej w czasie kongresu w stolicy. Jego wybór oznaczał niespodziewaną porażkę założyciela partii i byłego prezydenta Iona Iliescu[6]. 10 grudnia 2006 uzyskał reelekcję na stanowisku przywódcy PSD, pokonując w głosowaniu Sorina Oprescu[7].
W grudniu 2004 wszedł w skład rumuńskiego Senatu, reprezentując Okręg Dolj[1]. W wyborach parlamentarnych w listopadzie 2008 uzyskał reelekcję, zdobywając prawie 65% głosów poparcia. W latach 2004–2008 pełnił w Senacie funkcję przewodniczącego Komisji Spraw Zagranicznych. Po zawiązaniu koalicji rządowej przez Partię Socjaldemokratyczną (PSD) i Partię Demokratyczno-Liberalną (PDL) 22 grudnia 2008 objął stanowisko przewodniczącego Senatu. W głosowaniu otrzymał 96 głosów poparcia wobec 35 głosów przeciwnych jego kandydaturze[6][8].
W maju 2009 Mircea Geoană został mianowany przez radę krajową PSD kandydatem tej partii oraz Partii Konserwatywnej w wyborach prezydenckich w listopadzie 2009[9]. W październiku 2009 oficjalnie ogłosił swój udział w wyborach w czasie kongresu Partii Socjaldemokratycznej. W czasie kampanii wyborczej często porównywał swą osobę do Tony’ego Blaira lub Billa Clintona, znanych i wpływowych polityków lewicy, proponując pakiet antykryzysowy, który zakładał rozwój budownictwa rodzinnego i zwiększenie kredytowania firm[10].
W I turze wyborów z 22 listopada 2009 zajął drugie miejsce (31,15% głosów), nieznacznie przegrywając z urzędującym prezydentem Traianem Băsescu (32,44%)[11]. Przed II turą wyborów otrzymał poparcie od PNL i UDMR[12], był także faworytem przedwyborczych sondaży. Pomimo tego w głosowaniu z 6 grudnia 2009 przegrał z prezydentem Traianem Băsescu stosunkiem 49,66% do 50,33% głosów (różnicą około 70 tys. głosów)[13].
21 lutego 2010 w czasie kongresu PSD przegrał rywalizację o stanowisko przewodniczącego partii z Victorem Pontą (stosunkiem głosów 781 do 856)[14]. Z powodu konfliktu wewnątrz partii 22 listopada 2011 został wydalony z jej szeregów, a następnego dnia na wniosek PSD odwołany z funkcji przewodniczącego Senatu. Jego obowiązki przejął Petru Filip[15].
W 2012 powrócił jednak do PSD, po czym w grudniu tegoż roku po raz trzeci uzyskał mandat senatora[1]. 27 listopada 2014 ponownie wykluczono go z Partii Socjaldemokratycznej[16]. W lipcu 2019 został mianowany zastępcą sekretarza generalnego NATO w miejsce Rose Gottemoeller[17].
Życie prywatne
Syn Ioana i Eleny, jego ojciec był generałem w rumuńskich siłach zbrojnych. Mircea Geoană od 1985 jest żonaty z Mihaelą Geoană, z wykształcenia architektem. Ma dwoje dzieci: Anę-Marię i Alexandru[18].
Odznaczenia
- 2000 – Komandor Orderu Gwiazdy Rumunii[3][4]
- 2002 – Legia Honorowa[1]
- 2013 – Order Gwiazdy Solidarności Włoskiej[1]
Przypisy
- ↑ a b c d e f g h i Mircea Geoană. senat.ro. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- ↑ Biografie. mirceageoana.ro. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- ↑ a b c d e Mircea Geoana, Minister of Foreign Affairs. roembus.org. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ a b c d e Mircea Dan Geoană. romania on-line.net. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ a b c Diplomatia. mirceageoana.ro. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- ↑ a b c Politica. mirceageoana.ro. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- ↑ Mircea Geoana reelected PSD president. en.people.cn, 11 grudnia 2006. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ Romanian Social Democrat Leader Mircea Geoana Elected Senate President. mediafax.ro, 19 grudnia 2008. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ Mircea Geoana, officially named PSD presidential runner. nineoclock.ro, 14 maja 2009. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- ↑ Presidential poll key to tackling political, economic crises. france24.com, 22 listopada 2009. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ Situaţia voturilor valabil exprimate Preşedintele Romaniei. bec2009p.ro, 24 listopada 2009. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- ↑ Political premier in Sibiu: PRM and UDM agree to support Mircea Geoana. hotnews.ro, 26 listopada 2009. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ Romania’s Basescu wins re-election, rival calls foul. Reuters, 7 grudnia 2009. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ Victor Ponta, noul presedinte al Partidului Social Democrat!. stirileprotv.ro, 21 lutego 2010. [dostęp 2015-01-11]. (rum.).
- ↑ Romania’s Senate president Mircea Geoana dismissed. xinhuanet.com, 23 listopada 2011. [dostęp 2015-01-07]. (ang.).
- ↑ Ponta i-a EXCLUS din PSD pe Geoană, Vanghelie şi Şova. gandul.info, 27 listopada 2014. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- ↑ NATO Secretary General appoints Mircea Geoana as next Deputy Secretary General. nato.int, 17 lipca 2019. [dostęp 2019-07-17]. (ang.).
- ↑ Familia. mirceageoana.ro. [dostęp 2015-01-07]. (rum.).
- p
- d
- e
Zjednoczone Księstwa Rumunii |
|
---|---|
Królestwo Rumunii |
|
Rumuńska Republika Ludowa | |
Rumuńska Republika Socjalistyczna | |
Rumunia |
- p
- d
- e
|
- Britannica: biography/Mircea-Geoana
- SNL: Mircea_Geoană