Plugowate
Aphodiinae | |||
![]() Aphodius sp. | |||
Systematyka | |||
Domena | eukarionty | ||
---|---|---|---|
Królestwo | zwierzęta | ||
Typ | stawonogi | ||
Gromada | owady | ||
Rząd | chrząszcze | ||
Podrząd | |||
Nadrodzina | |||
Rodzina | |||
Podrodzina | Aphodiinae | ||
Plemiona | |||
| |||
| |||
|
Plugowate (Aphodiinae) – podrodzina chrząszczy w obrębie rodziny poświętnikowatych (Scarabaeidae).
Nazwa polska
Polską nazwę plugowate zaproponował w 1996 roku Marek Bunalski w związku z podnoszeniem przez niektórych autorów tej podrodziny do rangi rodziny Aphodiidae. Nazwa pochodzi od polskiej nazwy rodzaju typowego Aphodius czyli plug[1].
Morfologia
Chrząszcze długości od 2 do 15 milimetrów. Sylwetka wydłużona. Większość gatunków o nagiej lub tylko częściowo owłosionej górnej powierzchni ciała, spód ciała owłosiony częściowo i błyszczący. Pokrywy w pełni zakrywające odwłok, zawsze z 7-10 rzędami i międzyrzędami. Narządy gębowe zakryte nadustkiem, umieszczone na dolnej stronie głowy. Czułki dziewięcioczłonowe z trójczłonową, matową buławką[2].
Występowanie
Bardzo bogata w gatunki podrodzina. Jej przedstawicele obecni są we wszystkich rejonach zoogeograficznych świata i zasiedlają obszary od stef tropikalnych po daleką północ[2]. W Ameryce Północnej stwierdzono 350 gatunków z tej podrodziny[3]. W Europie, w tym w Polsce, reprezentowana jest przez dwa plemiona - Aphodiini i Psammobiini[2].
Pożywienie
Jej przedstawiciele często, choć nie zawsze, żywią się w odchodach zwierzęcych. Zanotowano jednak, że mogą pożywiać się też na kwiatach, gnijącej roślinności i korzeniach[3].
Rozmnażanie
Owady te wybrały strategię na ilość[3]. Składają liczne jaja umieszczając je, w zależności od cyklu życiowego danego gatunku, w odchodach zwierząt, rzadziej w szczątkach roślinnych lub w gniazdach gryzoni czy mrówek[3][2]. Nie tworzą komór lęgowych ani gniazd. Przeobrażenie larw następuje bezpośrednio w substracie pokarmowym lub w górnej powierzchni gleby[2].
Systematyka
Współcześnie dzieli się plugowate następująco[4]:
- plemię: Aphodiini Leach, 1815
- podplemię: Aphodiina Leach, 1815
- podplemię: Didactyliina Pittino, 1985
- podplemię: Proctophanina Stebnicka et Howden, 1995
- plemię: Corythoderini Schmidt, 1910
- plemię: Eupariini Schmidt, 1910
- plemię: Odontolochini Stebnicka et Howden, 1996
- plemię: Odochilini Rakovič, 1987
- plemię: Psammodiini Mulsant, 1842
- podplemię: Phycocina Landin, 1960
- podplemię: Psammodiina Mulsant, 1842
- podplemię: Rhyssemina Pittino et Mariani, 1986
- plemię: Rhyparini Schmidt, 1910
- plemię: Stereomerini Howden et Storey, 1992
- plemię: Termitoderini Tangelder et Krikken, 1982
Galeria
- Aphodius rufipes
- Aphodius fimetarius
- Psammodius asper
Przypisy
- ↑ Marek Bunalski. Nowe trendy w systematyce rodzinowej żuków (Coleoptera, Scarabaeoidea) a nazewnictwo wernakularne. „Biuletyn Entomologiczny”. 4 (16), s. 8-9, Czerwiec-Lipiec 1996.
- ↑ a b c d e Żukowate - Scarabaeidae. Grupa podrodzin: Scarabaeidae laparosticti. Klucze do oznaczania owadów Polski, cz. XIX, zeszyt 28 a. Stebnicka Z.. Warszawa: 1976.
- ↑ a b c d Biology, Natural History and Ecolofy of Aphodiinae. [dostęp 2009-06-19].
- ↑ PatriceP. Bouchard PatriceP. i inni, Family-group names in Coleoptera (Insecta), „ZooKeys”, 88, 2011, s. 1-972, DOI: 10.3897/zookeys.88.807 .