Powstanie bożonarodzeniowe
![]() | |||
Czas | 2–7 stycznia 1919 | ||
---|---|---|---|
Miejsce | Cetynia | ||
Terytorium | |||
Wynik | zwycięstwo unionistów, | ||
Strony konfliktu | |||
| |||
Dowódcy | |||
| |||
Siły | |||
| |||
Straty | |||
| |||
brak współrzędnych |
Powstanie bożonarodzeniowe (serb. Божићна побуна) – czarnogórskie powstanie skierowane przeciwko unifikacji Królestwa Czarnogóry z Królestwem Serbii, do którego doszło w styczniu 1919.
Historia
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/54/Kr%C3%A1lovsk%C3%BD_v%C3%ADt%C4%9Bzn%C3%BD_%C5%99%C3%A1d.jpg/200px-Kr%C3%A1lovsk%C3%BD_v%C3%ADt%C4%9Bzn%C3%BD_%C5%99%C3%A1d.jpg)
Powstanie zwolenników czarnogórskiej niepodległości (tzw. Zelenaši – zielonych) wywołała decyzja Wielkiego Zgromadzenia Narodowego Czarnogóry (obradującego w Podgoricy), które przegłosowało unifikację Królestwa Czarnogóry z Królestwem Serbii. Zdecydowała większość parlamentarzystów, zwolenników unii (tzw. Bjelaši – białych). Przeciwnicy unii, na czele z Krsto Zrnovem Popoviciem wywołali powstanie, a powołany ad hoc komitet wydał deklarację, w której uznał za niekonstytucyjne decyzje podjęte w Podgoricy. Przywódcą politycznym powstania był dyplomata Jovan Plamenac. W dniu prawosławnego Bożego Narodzenia, 6 stycznia, główne siły powstańcze zostały rozbite na przedmieściach Cetynii przez jednostki armii serbskiej. Do walk doszło także w rejonie Nikšicia i wokół Rijeka Crnojevicia. Około 200–300 uczestników powstania ujęto i osadzono w więzieniu w Zenicy[1].
Część powstańców, która nie trafiła do niewoli uciekła do Włoch, tworząc tam armię Czarnogóry na wygnaniu. Niedobitki powstańców (oddział Savo Raspopovicia) kontynuowały opór aż do roku 1929.
Pamięć o powstaniu
W maju 2009 roku, w 90. rocznicę powstania, premier niepodległej Czarnogóry Milo Đukanović odsłonił obelisk w Bajicach poświęcony pamięci tych, którzy zginęli w czasie powstania[2]
Przypisy
Bibliografia
- Predrag Tomović, Božićni ustanak izaziva kontroverze na 90. godišnjicu
- Christmas Uprising, 1919. montenegro.org. [zarchiwizowane z tego adresu (2012-02-04)].
- Srđa Pavlović: Balkan Anschluss: The Annexation of Montenegro and the Creation of the Common South Slavic State. Purdue University Press: 2008, s. 163. ISBN 978-1-55753-465-1.