Rozciąganie
![]() | Ten artykuł dotyczy pojęcia technicznego. Zobacz też: rozciąganie (sport). |
Rozciąganie osiowe – w wytrzymałości materiałów definiujemy dwa podstawowe przypadki rozciągania osiowego:
- Rozciąganie czyste pręta, w którym do ścianek poprzecznych jednorodnego i izotropowego pręta pryzmatycznego przyłożone jest obciążenie o stałej gęstości o zwrocie zgodnym z wektorem normalnym powierzchni ścianki poprzecznej (prostopadłym do ścianki, skierowanym na zewnątrz). Dla tego przypadku wytrzymałościowego znane jest rzeczywiste rozwiązanie zagadnienia brzegowego liniowej teorii sprężystości.
- Rozciąganie proste pręta, które różni się od rozciągania „czystego” tym, że obciążenie zastępujemy dwójką przeciwnie skierowanych, równych co do wartości i współliniowych sił skupionych, działających w osi tego pręta. Analityczne rozwiązanie tego przypadku jest praktycznie niemożliwe, dlatego stosujemy zgodnie z zasadą de Saint-Venanta rozwiązanie zagadnienia czystego rozciągania przyjmując, że gdzie oznacza pole przekroju poprzecznego pręta.
Rozwiązanie zagadnienia czystego rozciągania
Rozwiązanie zagadnienia liniowej teorii sprężystości w przypadku czystego rozciągania jest następujące:
tensor odkształceń
gdzie:
- – moduł Younga,
- – współczynnik Poissona.
Wektor przemieszczeń
- wzdłuż osi pręta
- w kierunkach prostopadłych
Przy czym stałe a,b,...,f wylicza się na podstawie kinematycznych warunków brzegowych (tj. tego jak pręt jest utwierdzony).
Warunki projektowania
Pręty rozciągane projektuje się ze względu na możliwość wystąpienia dwóch stanów niebezpiecznych:
- graniczny stan nośności – naprężenia nie mogą przekroczyć wytrzymałości na rozciąganie
- graniczny stan użytkowania – wydłużenie nie może przekroczyć wartości dopuszczalnej
lub gdy siła osiowa nie jest stała w całym pręcie (jest funkcją zmiennej ):- – długość początkowa pręta.
Substancja | [MPa] | [%] |
---|---|---|
Wolfram | 1715 | 2 |
Brąz berylowy | 1000 | <50 |
Diament | 1800 | |
Włókno szklane | 4000 | 4 |
Cyna | 14 | 70 |
Ołów | 14 | 50 |
Teflon | 20 | 300 |
Styropian | 0,3 | |
Beton | 2-5 |
gdzie: – wytrzymałość na rozciąganie, – względne wydłużenie w chwili zerwania.
Zobacz też
- docisk
- liczba Poissona
- ścinanie
- ściskanie
- skręcanie
- statyczna próba rozciągania
- wytężenie
- wytrzymałość na rozciąganie
- zginanie
Linki zewnętrzne
- Przykładowe zadania z rozciągania osiowego