Stezychor
Stezychor (gr. Στησίχορος, ur. ok. 632–629 p.n.e. w mieście Himera na Sycylii, zm. ok. 556–553 p.n.e. w Katanii) – grecki poeta liryczny.
Informacje o jego życiu podaje m.in. bizantyński leksykon Suda. Większość życia spędził na Sycylii, okresowo przebywał także na Peloponezie. W starożytności przypisywano wprowadzenie do liryki chóralnej tzw. systemu triadycznego. Był autorem wielu poematów, z których do dziś zachowały się krótkie fragmenty. Jego poezja posiadała silne elementy dramatyczne i stanowiła pomost pomiędzy wielką epiką a liryką chóralną, wpłynęła także na rozwój greckiej tragedii.
Od nazwy jednego z poematów Stezychora (Palinodia)[1] pochodzi określenie palinodia oznaczające w poetyce pozorne odwołanie poprzedniej krytyki, co prowadzi do jej wzmocnienia.
Tytuły poematów Stezychora:
- Igrzyska nad grobem Peliasa
- Gerioneida
- Helena
- Palinodia
- Zburzenie Ilionu
- Erifyle
- Europeja
- Cerber
- Kyknos
- Powroty
- Oresteja
- Scylla
- Łowcy dzika
Do dziś zachowały się m.in. fragmenty z poematu Gerioneida, Zburzenie Ilionu, Erifyle. Część zachowanych fragmentów twórczości Stezychora została odkryta ponownie dopiero w XX wieku, dzięki odczytaniu rękopisów papirusowych, opublikowanych przez Edgara Lobela w 1967[2].
Przypisy
- ↑ Poemat ten jest odwołaniem wcześniejszych słów poety piętnujących cudzołóstwo Heleny Trojańskiej. Stezychor utrzymywał teraz, że Heleny nigdy nie było w Troi. Wątek ten wykorzystał Eurypides w sztuce Helena, a Herodot w Dziejach (księga 2, 113 - 119).
- ↑ Jerzy Danielewicz, wstęp do: Liryka starożytnej Grecji, Biblioteka Narodowa Wrocław - Warszawa - Kraków - Gdańsk - Łódź 1984, s. LXXXVIII.
- ISNI: 0000000106551389
- VIAF: 282509558, 316962007, 79398301, 18015147, 2161028937623742253, 250850913, 177793715, 4342161211582440070008, 3800160667664603560001, 2290159400288519620006, 200853583, 426159474176827661184, 280144647698790707280, 28161028782223740260, 247144647692771270411, 405158790512538850833
- LCCN: n81003957
- GND: 118617966
- LIBRIS: qn258v6803vq6gn
- BnF: 12256827h
- SUDOC: 031333206
- SBN: CFIV027000
- NKC: mzk2010611259
- BNE: XX1243815
- NTA: 069958432
- BIBSYS: 90624741
- CiNii: DA05752750
- Open Library: OL1033530A
- PLWABN: 9811722352605606
- NUKAT: n2011045554
- J9U: 987007270921205171
- ΕΒΕ: 49708
- PWN: 3979686
- Britannica: biography/Stesichorus
- Treccani: stesicoro
- Universalis: stesichore
- NE.se: stesichoros
- SNL: Stesikhoros
- Catalana: 0025271
- DSDE: Stesichoros