Teodor z Cyreny
![]() | Ten artykuł dotyczy greckiego matematyka. Zobacz też: filozofa z Cyreny. |
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9f/Spiral_of_Theodorus.svg/220px-Spiral_of_Theodorus.svg.png)
Teodor(os) z Cyreny, gr. Θεόδωρος ὁ Κυρηναῖος (ur. 460 p.n.e., zm. 399 p.n.e.) – grecki matematyk, geometra i nauczyciel Teajtetosa z Aten, przyjaciel Sokratesa.
Do czasów współczesnych nie zachowały się żadne pisma Teodorosa z Cyreny[1]. Cała wiedza o jego matematycznych osiągnięciach pochodzi z następującego fragmentu dialogu Platona Teajtet[2]:
Teajtet: O kwadratach coś nam Teodor pisał i o tym, co miał trzy stopy kwadratowe, oraz o tym, co miał pięć stóp kwadratowych powierzchni, dowodził nam, że co do długości boku nie są współmierne z jednostopowym i tak po jednym każdy kwadrat brał pod uwagę aż do siedemnastostopowego; na tym się jakoś zatrzymał.
Kęty: Wydawnictwo ANTYK, 2002, s. 99.
Z tekstu wynika, że Platon przypisywał Teodorowi z Cyreny podanie pierwszego dowodu na niewymierność pierwiastków kwadratowych z 3, 5, 6, 7, 8, 10, 11, 12, 13, 14, 15 i 17. Kwestia, w jaki sposób Teodoros dowodził niewymierności pierwiastków oraz dlaczego zatrzymał się na była przedmiotem wielu spekulacji[3].
Niekiedy przypisuje się Teodorosowi odkrycie metody wyznaczenia odcinka o długości proporcjonalnej do pierwiastka kwadratowego z dowolnej liczby. Dlatego konstrukcja geometryczna opracowana w XX wieku nazywana jest ślimakiem Teodorosa.
Od imienia Teodorosa liczba nazywana jest niekiedy stałą Teodorosa[4].
Przypisy
- ↑ Paul J. Nahin: An Imaginary Tale: the Story of [the Square Root of Minus One]. Princeton: Princeton University Press, 1998, s. 33. ISBN 978-0-691-02795-1.
- ↑ J.J. O’Connor i E.F. Robertson: Theodorus of Cyrene. MacTutor History of Mathematics. [dostęp 2017-07-24]. (ang.).
- ↑ Davis 1993 ↓, s. 7–8.
- ↑ Eric W.E.W. Weisstein Eric W.E.W., Theodorus’s Constant, [w:] MathWorld, Wolfram Research [dostęp 2017-07-27] (ang.).
Bibliografia
- Philip J. Davis: Spirals. From Theodorus to Chaos. Wellesley: A.K. Peters, 1993. ISBN 1-56881-010-5.
Linki zewnętrzne
John J. O’Connor; Edmund F. Robertson: Teodor z Cyreny w MacTutor History of Mathematics archive (ang.)