Wyż baryczny
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/cf/Narve_fredag_kl12.png/220px-Narve_fredag_kl12.png)
Wyż baryczny – obszar wysokiego ciśnienia atmosferycznego, w którym najwyższe ciśnienie panuje w centrum układu. Jest to jeden z układów barycznych znanych w meteorologii.
Charakterystyka
Występowanie obszaru podwyższonego ciśnienia jest związane z ruchem zstępującym mas powietrza. Ciśnienie mierzone na jednakowej wysokości nad poziomem morza jest najwyższe w centrum wyżu i maleje ku jego peryferiom, a prądy powietrza skierowane są na zewnątrz ku obszarom o niższym ciśnieniu[1]. Ze względu na ruch obrotowy Ziemi wywołujący efekt Coriolisa, wyżowi towarzyszy cyrkulacja powietrza tworząca wielkoskalowy wir zwany antycyklonem (z greckiego αντι- anti-, „przeciw” i κύκλος kyklos, „krąg”). Pojęcia wyżu i antycyklonu są często utożsamiane[2][3]. Wirowy ruch mas powietrza w antycyklonie odbywa się na półkuli północnej zgodnie z ruchem wskazówek zegara, a na półkuli południowej przeciwnie[2]. Na mapach synoptycznych obszar wyżu otaczają zamknięte izobary[1].
Pogoda wyżowa
W lecie pogoda wyżowa charakteryzuje się niską wilgotnością i małym zachmurzeniem, a przez to dużym usłonecznieniem. Temperatury wyżu barycznego latem są zazwyczaj dość wysokie[3]. Zimą pogoda w czasie wyżu może być, podobnie jak latem, słoneczna i bezchmurna, ale zarazem bardzo mroźna[3]. Możliwy jest także inny przypadek, gdy ruch powietrza jest mały, a wyż utrzymuje się w jednym miejscu. W tym przypadku gromadzenie się pary wodnej w centrum wyżu powoduje powstawanie mgły i niskich chmur warstwowych (jest to tzw. „zgniły wyż”). Występuje oblodzenie i tworzy się szadź, także zanieczyszczenia gromadzą się przy powierzchni ziemi, co często prowadzi to do powstania smogu[4].
Zobacz też
Przypisy
- ↑ a b wyż atmosferyczny, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2018-04-26] .
- ↑ a b antycyklon, [w:] Encyklopedia PWN [online], Wydawnictwo Naukowe PWN [dostęp 2018-04-26] .
- ↑ a b c Pogoda. Wiadomości podstawowe. Wyże i niże atmosferyczne. Uniwersytet Jagielloński, 2004-02-23. [dostęp 2018-04-26]. (pol.).
- ↑ Zgniły wyż nad Polską – co to takiego?. Pomorskie Obserwatorium Burzowe w Lniskach, styczeń 2018. [dostęp 2018-04-26]. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-04-26)]. (pol.).
- PWN: 3999197
- Britannica: science/high-pressure-phenomena