Yeon Gaesomun
- Za istoimenu TV-seriju v. Yeon Gaesomun (TV serija).
Yeon Gaesomun | |
---|---|
![]() Portret Yeon Gaesomuna | |
Korejsko ime | |
Hangul | 연개소문Greška u referenci: Otvarajuća oznaka <ref> nije ispravno oblikovana ili sadrži neispravno ime |
Hanja | 淵蓋蘇文Greška u referenci: Otvarajuća oznaka <ref> nije ispravno oblikovana ili sadrži neispravno ime |
Revidirana romanizacija | Yeon Gaesomun |
McCune–Reischauer | Yŏn Kaesomun |
Yeon Gaesomun[1] (603–666) je bio korejski vojskovođa i državnik, poznat kao vrhovni komandant vojske i de facto vladar države Goguryeo, jednog od Tri kraljevstva Koreje. Yeon je bio najstariji sin premijera Yeon Taejoa, a o njegovom životu se malo zna sve do 642. kada je kao komandant trupa u Zapadnim provincijama došao u sukob sa kraljem Yeongjuem. Čuvši da ga kralj namjerava ubiti, Yeon je organizirao raskošnu gozbu za vodeće kraljeve pristaše, na kojoj ih je sve mučki pobio, potom marširao na prijestolnicu, ubio kralja i na prijestolje postavio njegovog nećaka Bojanga, koji je postao Yeonova marioneta. Taj državni udar je poslužio kao izgovor kineskom caru Taizongu da 645. pokrene veliki pohod protiv Goguryeoa, ali je Yeon Kinezima nanio katastrofalan poraz, jedini koji su pretrpili pod inače uspješnim carem Taizongom. To je poniženje potaklo Taizongovog nasljednika Gaozonga da 661. pokrene još jedan pohod, ali je i on završio neuspjehom. Ratovi protiv Kine, iako uspješni, iscrpili su državu Goguryeo i dvije godine nakon Yeonove smrti je ona uništena pod udarom Kine i njenog saveznika, korejske države Silla kojoj je uspjelo ujediniti Koreju. Yeon se u tradicionalnim historijama - kako kineskim, tako i korejskim - opisivao kao krvoločni i beskrupulozni tiranin, zaslužan za uništenje svoje države; međutim, u 19. vijeku su ga korejski nacionalisti zbog uspješnog otpora Kinezima počeli slaviti kao patriota i velikog nacionalnog junaka, stvorivši historijske kontroverze koje traju do današnjih dana.
Izvori
- ↑ Neki kineski i korejski izvori navode da mu je prezime bilo Yeongae (연개, 淵蓋) a ime Somun (소문, 蘇文), ali većina izvora sugerira prezime od jednog sloga i osobno ime od tri sloga.
Prethodi: Yeon Taejo | Daedaero Zapadne provincije Goguryeoa 642–665 | Slijedi: Yeon Namsaeng |
Prethodi: Eulji Mundeok | Magniji (premijer) Goguryeoa 642 - ? | Slijedi: Yeon Namsaeng |
Prethodi: Nema | Dae Magniji (Veliki premijer) Goguryeoa 642–665 | Slijedi: Yeon Namsaeng |