Gara Katliamı
Pençe Operasyonları | |
Bölge | Kuzey Irak |
---|---|
Tarih | 10 Şubat 2021 |
Hedef | Siviller |
Saldırı türü | Katliam |
Ölü | 13 |
İşleyenler | PKK |
Gara Katliamı, 13 Şubat 2021 tarihinde Kuzey Irak'taki Gara bölgesinde Türk Silahlı Kuvvetlerinin, Pençe-Kartal 2 Operasyonu'na başlaması üzerine PKK tarafından 10'u güvenlik gücü personeli ve 3 sivilin[1] öldürülmesi olayıdır.[2][3] Rehineler beş yıldan fazla süredir PKK tarafından tutuluyordu.[4]
Operasyon ve katliam
10 Şubat, saat 02.55'te Türk Silahlı Kuvvetleri tarafından Türkiye sınırına 40 kilometre uzaklıktaki Gara bölgesinde bulunan Siyana'ya hava indirme yapılarak Pençe Kartal-2 Operasyonu başlatıldı. Yaşanan ilk çatışmaların ardından Türk kaynakları, elli bir PKK'lı militanın öldürüldüğünü ve hâkim tepelerin kontrol edildiğini yazdı. Sonrasında ise harekâtın temel amacının rehineleri kurtarmak olduğu Genelkurmay tarafından açıklandı. Yine de rehinelerin tutulduğu mağaraya girip rehineleri kurtarmaya yönelik kurtarma operasyonu başarısız oldu ve on üç rehine PKK militanlarınca öldürüldü. Operasyonda üç Özel Kuvvetler personeli öldü.[5][6]
Ölenler
Ölen on üç kişinin isimleri:[7][8][9][10]
- Hüseyin Sarı, Uzman Çavuş
- Sedat Yabalak, Polis Memuru
- Semih Özbey, Jandarma Astsubay Çavuş
- Adil Kavaklı, Tankçı Er
- Vedat Kaya, Polis Memuru
- Süleyman Sungur, Er
- Mevlüt Kahveci, Jandarma Uzman Çavuş
- Müslüm Altıntaş, Topçu Er
- Sedat Sorgun, Er
- Ümit Gıcır, Uzman Jandarma III. Kademeli Çavuş
- Aydın Köse, Sivil
- Muhammet Salih Kanca, Sivil
- Cotyar Muhsin, Sivil
Operasyon sonrası tartışmalar
Operasyondan iki gün önce 8 Şubat'ta, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, "Çarşamba günü millete sesleniş konuşmamı izlemenizi tavsiye ediyorum. Sizlere birçok güzellikleri orada takdim edeceğim." dedi.[11][12] Ancak 10 Şubat'ta grup toplantısı dışında daha önce belirtilen millete sesleniş konuşması yapılmadı.[13]
Bunun üzerine çeşitli muhalefet partilerinden 8 Şubat'ta duyurusu yapılan olayın Gara Operasyonu ile alakalı olduğunu, ancak operasyon sonucunda rehinelerin öldürülmesi nedeniyle açıklama yapılmadığını belirterek çeşitli tepkiler dile getirildi. DEVA Partisi Hukuk ve Adalet Politikaları Başkanı ve İstanbul Milletvekili Mustafa Yeneroğlu, Dışişleri Bakanı Mevlüt Çavuşoğlu'nun cevaplaması istemiyle TBMM'de Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklayacağı müjde ve Gara Operasyonu ile ilgisi hakkında soru önergesi verdi.[14]
15 Şubat'ta, Cumhurbaşkanı Erdoğan, partisinin Rize il kongresinde Gara operasyonu ile ilgili bakanların Meclis'te operasyona dair detayları anlatacağını söyledi.[15]
Operasyonun ardından ve 16 Şubat'taki meclis konuşmasından önce Millî Savunma Bakanı Hulusi Akar ve İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, İYİ Parti ve CHP'yi ziyaret edip operasyona dair bilgilendirdi. Ancak görüşmelerden sonra Özgür Özel açıklamaların yeterli olmadığı söyledi.[16][17]
Tepkiler
Ulusal tepkiler
- Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan katliam sonrasında da sınırötesi harekâtların devam edeceğini söylemiş, Gara'da katledilen asker ve siviller için "Bir başka ülkenin başına gelse tüm dünyanın ayağa kalkacağı on üç masumun infazı hadisesinde gelen birkaç cılız ses dışında Türkiye'nin yanında kimseyi göremedik. Ey Batı, neredesiniz? Niye sesiniz çıkmıyor? Neden sustunuz? Sizde böyle bir şey olduğu zaman yaygaralarınızdan geçilmiyordu. 15 Temmuz hadisesi oldu, sesiniz çıkmadı. Şimdi bu hadise, yine sesiniz çıkmıyor. Sesiniz çıksa da çıkmasa da biz görevimizi biliyoruz. Bu teröristlere Allah'ın izniyle bu ülkede fırsat vermeyeceğiz." demiştir.[18]
- İçişleri Bakanı Süleyman Soylu, kişisel Twitter hesabından yaptığı paylaşımda "Murat Karayılan’ı yakalayıp bin parçaya bölmezsek bu millet ve şehitlerimiz yüzümüze tükürsün." dedi.[19]
- Cumhuriyet Halk Partisi Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu yaptığı açıklamada "Gara şehitlerimiz beş altı yıldır PKK'nın elindeydi. Beş altı yılda ne yapıldı? Biz devamlı hatırlattık, kaçırılmalarını devamlı Meclis'e taşıdık. Devamlı hatırlatıldı, bizim içimiz yanıyor. Öyle bir noktaya gelindi ki âdeta şehitler üzerinden hesaplaşan Türkiye olduk. AK Partili kardeşlerime sesleniyorum: On üç şehidimizin kanı yerdedir. O insanlar, kurtarılıp ülkesine getirilebilirdi. On üç şehidimizin sorumlusu Recep Tayyip Erdoğan'dır." demiştir.[20] Ayrıca operasyona dair "Güya çarşamba günü açıklama yapacak, biz 13 kişiyi kurtardık diyecekti. (...) Davulla zurnayla rehine mi kurtarılır? 13 şehidimizin sorumlusu Recep Tayyip Erdoğan'dır." dedi.[21]
- İYİ Parti Genel Başkanı Meral Akşener ise "Başarılı operasyonların müjdesini kendi verip felaketlerin açıklamasını valileri ve bakanlara havale etmek, devletin değil algının yönetimidir. (...) Kahramanlarımız bu kez neden böyle bir sonuçla karşılaştı anlamak isteriz. Bu işte siyasetin parmağı var mı yok mu? Bilmek isteriz." dedi.[22]
- HDP Eş Genel Başkanı Mithat Sancar ise "Bu bir katliamdır. Uluslararası insancıl hukukun ağır ve vahim ihlalidir. Şimdi ihtiyacımız olan şey hakikattir, ölümlerin nasıl meydana geldiğini şüpheye yer bırakmayacak şekilde ortaya çıkarmaktır." dedi.[23]
- Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Devlet Bahçeli katliamdan sonra Türkiye'nin terörle mücadele stratejisinin aynı olmayacağını söylemiş, "Gara'da yaşanan barbarlık bir kırılma anıdır." demiş, HDP'nin kapatılması gerektiğini söylemiştir.[24]
Uluslararası tepkiler
NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg katliamı kınayarak Türkiye'ye başsağlığı dileğini iletti.[25]
Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi (Türk Konseyi) Genel Sekreteri Baghdad Amreyev, saldırıyı kınayan mesaj yayımladı.[26]
Hamas Hareketi Sözcüsü Sami Ebu Zuhri, katliamı kınamış ve "Türkiye'yi ve halkını her türlü kötülükten koruması için Allah'a dua ediyoruz." demiştir.[27]
Ülkeler
ABD Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan ilk açıklamada "Eğer bu saldırıdan PKK’nın sorumlu olduğunu teyit edilirse en sert şekilde kınayacağız." denilmiş,[28] açıklama sonrası Amerika Birleşik Devletleri'nin Türkiye Büyükelçisi, Türkiye Dışişleri Bakanlığına çağırılarak açıklamaya tepki gösterilmiştir. Akabinde ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Ned Price, katliamı kınayarak ve Türkiye'nin yanında olduklarını söylemiştir.[29] Aynı kınamaya Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, AK Parti sözcüsü Ömer Çelik,[30] birçok Türk bürokrat ve siyasetçi tepki gösterdi.
Afganistan Dışişleri Bakanlığı, taziye mesajıyla birlikte Türkiye'nin terörle mücadelesinde yanlarında olduğu açıklandı.[31]
Almanya Dışişleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Andrea Sasse, hükûmetin olağan basın toplantısında bir soru üzerine Kuzey Irak’ta katledilen Türk vatandaşlarıyla ilgili "Buradan kurbanların ailelerine derinden hissettiğimiz taziyemizi sunmak istiyoruz." dedi.[32]
Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, terörizmi kınadı ve taziye dileklerini iletti.[33]
Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti Cumhurbaşkanı Ersin Tatar, "Bu vahşeti gerçekleştiren hain terör örgütü ve destekçilerini şahsım ve ülkem adına kınıyorum." dedi.[34]
Ayrıca bakınız
Kaynakça
- ^ "13 civilians killed as anti-PKK operation ends". 14 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Turkish operation to rescue intelligence operatives in Iraq ends in catastrophic failure". 15 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "US holds PKK responsible for Gara massacre". 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "13 kişinin hayatını kaybettiği Kuzey Irak'taki operasyonla ilgili neler biliniyor?". BBC News Türkçe. 13 Kasım 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 13 Kasım 2021.
- ^ "Eski bordo bereli komutan, 3 şehidin verildiği Gara Dağı'nı anlattı: "Peşmerge'nin Saddam'a karşı en önemli üssüydü, oldukça sarp, barınmaya müsait"". Independent Türkçe. 11 Şubat 2021. 11 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Mart 2021.
- ^ "Bakan Akar'dan TBMM'de dakika dakika 'Gara' bilgilendirmesi". Hürriyet. 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "2015-2016'DA KAÇIRILMIŞLARDI: Gare'de öldürülen 13 kişiyle ilgili farklı kaynaklar ne diyor?". Bianet - Bagimsiz Iletisim Agi. 15 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Şubat 2021.
- ^ "Gara şehitleri kimlerdir? Gara operasyonu hakkında bilgiler..." CNN Türk. 2 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Şubat 2021.
- ^ "Gara'da PKK tarafından alıkonularak şehit edilen vatandaşlardan 2'sinin daha kimlikleri belirlendi". Cumhuriyet. 15 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Şubat 2021.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 17 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ "Cumhurbaşkanı Erdoğan: Çarşamba günü "Millete Sesleniş" konuşmamı izlemenizi tavsiye ediyorum". Independent Türkçe. 8 Şubat 2021. 8 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "Cumhurbaşkanı Erdoğan: Sizlere birçok güzellikleri orada takdim edeceğim". Hürriyet. 8 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "Cumhurbaşkanı Erdoğan açıklama yapacak mı, saat kaçta? Cumhurbaşkanı ulusa sesleniş konuşması ne zaman? Bugün kabine toplantısı var mı? 10 Şubat 2021". CNN Türk. 11 Nisan 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "DEVA Partili Yeneroğlu: Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın açıklayacağı müjde Gara Operasyonu ile ilgili miydi?". Independent Türkçe. 15 Şubat 2021. 15 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "Erdoğan'dan "Gara operasyonu" açıklaması: Tüm detayları bakanlarım Meclis'te anlatacak". Independent Türkçe. 15 Şubat 2021. 15 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "Akar ile Soylu'dan CHP ve İYİ Parti'ye Gara bilgilendirmesi ziyareti". birgun.net. 17 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "CHP'li Özel: (Gara'daki operasyon) Bu infazdan bir sorumlu varsa, bu operasyonun siyasi sorumluluğunu 'Ben' diye alacak". Anadolu Ajansı. 17 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "Gara'da PKK katliamı… Cumhurbaşkanı Erdoğan: Ey Batı neredesiniz? Neden sustunuz?". Hürriyet. 16 Şubat 2021. 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Bakan Soylu'dan intikam yemini! Onu yakalayıp bin parçaya bölmezsek...!". Haber7.com. 14 Şubat 2021. 14 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "CHP Genel Başkanı Kılıçdaroğlu'ndan Gara katliamı tepkisi". NTV. 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 20 Şubat 2021.
- ^ "Kılıçdaroğlu: 13 şehidimizin sorumlusu Recep Tayyip Erdoğan'dır!". birgun.net. 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "Akşener'den Gara yorumu: Siyasetin parmağı var mı bilmek isteriz". euronews. 17 Şubat 2021. 17 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022.
- ^ "TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ - MECLİS HABER". meclishaber.tbmm.gov.tr. Erişim tarihi: 24 Ağustos 2022. [ölü/kırık bağlantı]
- ^ "Bahçeli'den Gara açıklaması". NTV.com.tr. 16 Şubat 2021. 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ Ömer Tuğrul Çam (17 Şubat 2021). "NATO, Gara'da 13 Türk vatandaşının şehit edilmesini kınadı". Anadolu Ajansı. 17 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Türk Konseyinden Gara'da şehit edilen Türk vatandaşları için kınama". Sondakika. 15 Şubat 2021. 24 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Şubat 2021.
- ^ Hamdi Moussa (16 Şubat 2021). "Hamas'tan Türkiye'ye 13 şehit için taziye mesajı". Anadolu Ajansı. 16 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Son dakika... ABD Büyükelçisi Dışişleri'ne çağrıldı!". Habertürk. 15 Şubat 2021. 15 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "ABD ve AB'den Gara Operasyonu Açıklaması". Amerikanın Sesi. 15 Şubat 2021. 23 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "AKP'li Çelik'ten ABD'ye 'Gara' tepkisi". Birgün. 18 Şubat 2021. 12 Mart 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "Arşivlenmiş kopya". 15 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ "Alman Hükümeti: "Terörün hiçbir meşru gerekçesi olamaz"". Deutsche Welle. 15 Şubat 2021. 23 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Mayıs 2022.
- ^ "Aliyev'den Erdoğan'a Gara'daki Sivil Şehitler İçim Başsağlığı". CNN Türk. 16 Şubat 2021. 28 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 21 Şubat 2021.
- ^ "Gara'da 13 şehit! KKTC'de teröre lanet yağdı". Milliyet. 14 Şubat 2021. 14 Şubat 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.