My Beautiful Dark Twisted Fantasy
My Beautiful Dark Twisted Fantasy | ||||
---|---|---|---|---|
![]() | ||||
Kanye West stüdyo albümü | ||||
Yayımlanma | 22 Kasım 2010 | |||
Kaydedilme | 2009–2010 Avex Recording Studio (Honolulu, Hawaii) Glenwood Place Studios (Burbank, Kaliforniya) Electric Lady Studios, Platinum Sound Recording (New York, New York) | |||
Tarz | Hip hop | |||
Süre | 68:42 | |||
Şirket | Roc-A-Fella, Def Jam | |||
Yapımcı | Kanye West (idarî yapımcı), Jeff Bhasker, Bink, DJ Frank E, Emile Haynie, Jay-Z (idarî yap.), Kyambo Joshua (idarî yap.), L.A. Reid (idarî yap.), Lex Luger, Mike Caren, Mike Dean, No I.D., Gee Roberson (idarî yap.), The RZA, S1 | |||
Kanye West kronolojisi | ||||
| ||||
My Beautiful Dark Twisted Fantasy albümünden çıkan single'lar | ||||
| ||||
My Beautiful Dark Twisted Fantasy, Amerikalı hip hop sanatçısı Kanye West'in beşinci stüdyo albümüdür. Roc-A-Fella Records etiketiyle 22 Kasım 2010'da yayınlandı. Albümün kayıtları 2009 ve 2010 boyunca ağırlıklı olarak Honolulu, Hawaii'deki Avex Recording Studio'da gerçekleşti. West dışında Jeff Bhasker, The RZA, No I.D. ve Mike Dean gibi isimler albümün prodüksiyonunu gerçekleştirdi. Müzik kariyerine verdiği aranın ardından West, bu albüm üzerinde kendisi haricinde çeşitli müzisyenlerin ve prodüktörlerin de kolektif olarak katkıda bulundukları ortak bir geliştirme olarak çalıştı. Müzik yazarlarının da birçok yönüyle ele aldıkları My Beautiful Dark Twisted Fantasy, West'in önceki çalışmalarından da izler barındıran ve aşırılık ve ünlü olmakla ilgili konulara dair bir albümdür.
Albüm, yayınlandığı hafta Amerika Birleşik Devletleri'nde 496 bin kopya sattı ve Billboard 200 listesine bir numaradan giriş yaptı. Dünya çapında önemli liste başarıları elde etti ve albümden dört hit single çıktı: "Power", "Monster", "Runaway" ve "All of the Lights". My Beautiful Dark Twisted Fantasy, müzik eleştirmenlerinin beğenisini kazandı ve değişken müzik tarzı, zengin prodüksiyon kalitesi ve West'in ikiye bölünmüş konuları övgüler topladı. Albüm aynı zamanda birçok ankette ve yıl sonu listelerinde 2010'un en iyi albümü seçildi. Ülkesinde 1 milyon 212 binlik satışa ulaşan albüm, Amerika Kayıt Endüstrisi Birliği'dan platin plak kazandı.
Genel
Albüm, West'in çok çalışmanın yarattığı ruhsal durumun ve yasal sorunlar ile bozulan halk imajı gibi sorunlarla geçen bir dönem sonrasında Oahu, Hawaii'daki gönüllü sürgünü sırasında ortaya çıktı.[1] West sonraları çok çalışmaktan kaynaklanan yorgunluğunun 2009 MTV Video Müzik Ödülleri'ndeki olaylara ve ardından medyadan gelen tepkiye verdiği cevaplara ve müzik çalışmalarına ara vermesine neden olduğunu söyledi.[1] Olayın ardından gelen olumsuz tepkiler arasında,[2] 808s & Heartbreak albümünün tanıtımı için Lady Gaga ile 1 Ekim 2009'da başlayacağı turne sebep gösterilmeksizin iptal edildi.[3]
Albüm başlarda Good Ass Job olarak anılıyordu, ancak sonraları Dark Twisted Fantasy adını aldı.[4][5][6] GOOD Music sanatçısı Big Sean, bir röportajında albümden Good Ass Job adıyla bahsetti.[7] 24 Temmuz 2010'da Kanye West'in blogunda "My Dark Twisted Fantasy Trailer" şeklinde bir başlık yer aldı. 28 Temmuz'da West, Twitter hesabı üzerinden albümün adıyla ilgili olarak şunları yazdı: "Albümün adı artık 'Good Ass Job' değil. Şu sıralar birkaç başlık arasında gidip geliyorum."[8] 5 Ekim 2010'da albümün adı My Beautiful Dark Twisted Fantasy duyuruldu.[9]
Kayıt
Albümün kayıtları Honolulu, Hawaii'deki Avex Recording Studio'nun yanı sıra Burbank, Kaliforniya'daki Glenwood Place Studios ve New York'taki Electric Lady Studios ve Platinum Sound Recording'de gerçekleşti.[10] West, albüm kayıtları için plak şirketi Def Jam'in kasasından 3 milyon doların üstünde harcama yaptı.[11] Sonraları Complex dergisi başyazarı ve sırdaşı Noah Callahan-Bever'a ilk kayıt sürecini anlattı. Callahan-Bever bununla ilgili olarak "Hawaii'ye kapandı ve çalışmalarına katılmaları ve ilham kaynağı olmaları için en sevdiği prodüktörleri ve sanatçıları buraya getirtti. Rap kampı!"[1] My Beautiful Dark Twisted Fantasy'nin çalışmalarında yer alan sanatçılar arasında Raekwon, The RZA, Pusha T, Rick Ross, Charlie Wilson, Big Sean, Cyhi the Prynce, Swizz Beatz,[12] Dwele, Nicki Minaj,[13] T.I.,[14][15] Drake, Common, Jay-Z,[16] Eminem, Lil Wayne,[17] John Legend, Fergie, Rihanna, The-Dream, Ryan Leslie, Elton John,[18] M.I.A.,[19] Justin Vernon, Seal, Beyoncé,[20] Kid Cudi, Mos Def, Santigold, Alicia Keys, Elly Jackson,[21] ve Tony Williams'ın bulunduğu bilinmektedir.[22] Kayıtlarda görev alan prodüktörler arasında Q-Tip, The RZA, DJ Premier,[23] Madlib,[24] ve Pete Rock yer aldı.[25][26] Madlib albüm için beş beat yaptığını söylemişti.[24] DJ Premier, albüm için yaptığı beatlerin kullanılmadığını söyledi.[26]
Daha önce 808s & Heartbreak albümünün kayıtları için Avex'te çalışmış olan West, My Beautiful Dark Twisted Fantasy üzerinde çalışmak için stüdyonun üç odasını tuttu.[1] Kayıtlar sırasında West'i ziyaret eden Noah Callahan-Bever, "yaratıcılıkta duvara çarptığında... bir başka şarkı üzerinde çalışmak üzere stüdyonun diğer odasına gidiyor." yazdı.[1] West genelde geceleri çalıştı ve stüdyoda uyudu. Mühendisler, günün 24 saati miks masasının önünde hazır bulundular.[1] Öğleden sonraki kayıtlardan önce West ve ekibinin büyük bölümü Honolulu YMCA'da mahallelilerle basketbol oynadılar.[1] Bu sırada genelde Kid Cudi koşu bandında yürüdü ve RZA ise ağırlık çalıştı.[1][27] West her sabah ekibi için Diamond Head'deki konutunda kahvaltı düzenledi.[1] Albümün gelişim süreci boyunca West, stüdyodaki diğer prodüktör ve müzisyenlerle albümün müziği üzerine devamlı fikir alışverişinde bulundu.[1] Ziyaretinden gözlemlerini aktaran Callahan-Bever, "Ağır sıkletler bir araya gelmiş olsa da, egolar nadiren çarpışıyor; konuşmalar aydınlatıcı ve üretken [...] iş birliği yapmak, mücadele etmek ve ilham vermek için buradayız."[1] Callahan-Bever'a verdiği röportajda Q-Tip, süreci "komite müziği" olarak nitelendirdi ve bunun kayıtlardaki ve West'in çalışma ahlakındaki önemine dikkat çekti:
Diyor ki, 'Şunu dinle, bana ne düşündüğünü söyle.' Which speaks volumes about who he is and how he sees and views people. Herkesin bir sesi ve bir düşüncesi var, o da ne düşündüğünüzü açık yüreklilikle duymak istiyor—iyi, kötü ya da her neyse. [...] beat yaptığında veya sözler yazdığında, bunu komiteye sunuyor ve hepimiz bunu incelemek, bunun üzerinde oynamak ya da onun başladığı şeye eklemelere yapmaya davetliyiz. Kayıtların sonunda, herkesin katkılarını nasıl kullandığını ve dönüştürdüğünü görüyorsunuz; işin tamamı, parçaların toplamından daha büyük. O bu konuda gerçek bir sihirbaz. Yaptığı şey simya, gerçekten.[1]
— Q-Tip
Pete Rock, West ile stüdyoda çalışma deneyimini şöyle anlattı: "O kesinlikle hip-hop, onun kökenleri, onu şarkılarda denedim...Olayı başka bir seviyeye taşıyor. Müzisyenleri ve bir şarkısı var, benim dandik bir beatimin üzerinde oynadı ve onu adam etti. Çalışma şeklini seviyorum — bir odadan diğerine gidiyor, sözler yazıyor ve bir beat ile uğraşıyor ve sonra başka bir odaya gidiyor ve başka bir şey yapıyor — Yaptığı şeyi sevdim."[28] Rapçi Pusha T, albümü "soundların derlemesi" olarak tanımladı ve West'in yöntemini alışılmadık olarak nitelendirdi. "Bir şarkı üzerinde çalışıyoruz, bir modun içine girdiğimizi düşünüyoruz, o sırada mesela Jeff Bhasker'dan bir sound duyuyor ve tüm dikkatini o sounda çeviriyor. Zihinsel Rolodex'i ile o soundun albümde ait olduğu yere gidiyor ve hemen o şarkıya yöneliyor."[1] Albümü dinlemeye çağrılan BET başkan yardımcısı Stephen Hill, albümün müzikal yönelimi için "808s & Heartbreak'e daha az ve Graduation'a daha çok benziyor." dedi[13] Nisan 2010'da verdiği bir röportajda DJ Premier, albümün prodüksiyonunu West'in daha önceki çalışmalarıyla karşılaştırdı: "Her şeyden önce, Kanye West'in yaptıklarına bakarsanız, sample kullanımını geri getirmek için çok şey yaptı, piyasa sanatçısı olmasına rağmen...ama yeni albümü kesinlikle sert beatler ve kafiyeler. Elektroyla işi bitti. Duyduklarınıza şaşıracaksınız."[29]
Müzik
Müzik tarzı
Müzik yazarları, albümün soundunda West'in önceki dört albümündeki müzik unsurlarını birleştirdiğine dikkat çektiler.[30][31][32] Entertainment Weekly'den Simon Vozick-Levinson, bazı unsurların "çeşitli noktalarda tekrarlandığını" ifade etti ve bunları da "2004'teki The College Dropout'un gösterişli soul'u, Late Registration'ın senfonik ihtişamı, 2007'deki Graduation'ın parlaklığı ve 2008'deki 808s & Heartbreak'in duygusal olarak bitkin electrosu" olarak sıraladı.[31] The Village Voice yazarı Sean Fennessey, West'in önceki stüdyo albümlerinde "özenle seçerek çalıştığı kimselerin hünerlerini aldığını ve geliştirdiğini" söyledi ve bunları Late Registration'daki Jon Brion ("orkestral görkemi düzenlemeyi öğrendi."), Graduation'daki DJ Toomp ("DJ Toomp'un koşulsuz tehdidini uyarladı.") ve 808s & Heartbreak'teki Kid Cudi'den ("Cudi'nin inleyen melodileri temel hâle geldi.") aldığını ifade etti.[33] Pitchfork Media'dan Ryan Dombal, albümü West'in çalışmalarının "doruk noktası" olarak tanımladı ve "müzikal anlamda albüm, aşırılıktan yana bu hip hop eğilimini 2007'de Graduation'ın bıraktığı yerden devam ettiriyor, bu sırada The College Dropout'un leziz samplelarını ve Late Registration'ın barok enstrümantasyonunu sorunsuzca birleştiriyor."[32] Allmusic editörü Andy Kellman da bu albümü sanatçının tüm çalışmalarının "doruk noktası" olarak nitelendirirse de, "yalnızca her birinin belirleyici özelliklerini yansıtmıyor. 13 parça [...] bazen hepsini aynı anda kendi içinde eritiyor. Bu yüzden de, sessel ve duygusal katmanları ayrı ayrı görmek ve saymak çoğu zaman zor." dedi.[30] Kellman, "albümün çelişen unsurlarını ve çılgınca aşırılığını" en iyi temsil eden şarkının "All of the Lights" olduğunu ifade etti.[30]
Sözler
My Beautiful Dark Twisted Fantasy aşırılık ve ünlü olmakla ilgili konulara sahiptir:[32][34][35][36] çöküş, muhteşemlik, gerçeklerden kaçış, seks, zenginlik, romantizm, kendiyle övünme ve kendinden şüphe etme.[32][37][38][39][40][41] Prefix Magazine yazarı Andrew Martin, albümün felsefesinin minimalizmle zıt olduğunu söylerken; albümün, West'in şöhretin getirdiği yüklerden yakındığı bir "meditasyon" olduğunu yazdı.[35] Albüm, West'in önceki albümlerine göre alkol ve uyuşturucu kullanımı konusunda daha açık referanslar taşıyor.[33] The A.V. Club'dan Nathan Rabin, albümü "esrarengiz biçimde komik, içgözlemlerinde cesur ve karakteristik açıdan şöhrete takıntılı" olarak nitelendirirken, West'in sözlerindeki "manik yükselişlere ve depresif düşüşler"e dikkat çekti.[42] Müzik yazarı Sean Fennessey, albümün konu yapısını Yunan trajedilerine benzetti: "her şey yıkılır ve [...] bunu yapan bir kadındır."[33]
NME yazarı Alex Denney, West'i "sırasıyla bıktırırcasına benmerkezci, pişman, anlayışlı, aptal ve kendiyle alan eden biri", "ahlaken karışmış zamanlarımızın pop starı; ağız dolusu elmas ve sinsi vicdan azabıyla içgüdüsel bir tüketici, Amerikan rüyasını kalbinde sürünen manevi boşluk duygusuyla yaşayan bir sanatçı" olarak tanımladı ve ekledi: "My Beautiful Dark Twisted Fantasy, bu özü tam olarak yakalıyor."[43] Müzik yazarı Ann Powers, albüme hakim olan temayı "jetlag yaşayan bir kozmopolitin krizi [...] şehirde her zaman yeni olan, chasing whatever goal or girl is in the room, tüketim kültürünün insafsız çınlamalarıyla körüklenmiş ama sonunda tatminsiz kalmış birinin yorgun çığlığı" olarak yorumladı.[38] Powers albümdeki şarkıları "pornografik övünçler, romantik felaket hikayeleri, ruhun karanlık geceleri" olarak tarif ederken, West'in "dünyadaki yeri hakkındaki belirsizliğini" ırk konusuyla bağdaştırdı: "Kökensiz West, hiçbir yerde hoş karşılanmayan adama ait umudunu kestiği bu 'Fantezi'yi kutluyor. Bu yalnızca kişisel bir sorun değil. Bu, teorisyen Michael Eric Dyson'ın 'istisnai siyahi adam' dediği bir lanet. Yetenekleri sayesinde kucaklanmış ancak derisinin rengi nedeniyle diğerlerinden ayrılan bir adam."[38] Müzik yazarı Robert Christgau, güvensizlik ve belirsizlik konularını West'in "kalbi, mesajı ve bu kadarı önemli olmasının nedeni" olarak gösterdi ve "Hell of a Life" ve "Runaway" gibi parçaları örnek gösterdi.[37]
İçerik
Albümün açılış parçası "Dark Fantasy", Nicki Minaj tarafından İngiliz aksanı ile icra edilen Roald Dahl'ın şiirsel "Külkedisi" çalışmasından bir anlatımla başlamaktadır.[38] Albümdeki çöküş ve hedonizm gibi konuları yansıtan parçada West "plan, acı sona erene kadar içmekti / Peki hangisi daha kötü, acı mı akşamdan kalmalık mı?" diyor.[43] Parçada müzik ve popüler kültür referanslarına rastlanıyor. "Mercy Mercy Me (The Ecology)" adlı şarkı, Lamborghini Murciélago adlı otomobil, rapçi Nas, moda tasarımcısı Phoebe Philo, kısa hikâye "The Legend of Sleepy Hollow", "Sex on Fire" adlı şarkı, şarkıcı Leona Lewis ve televizyon karakteri Steve Urkel bunlar arasında yer alıyor.[44] "All of the Lights", drum 'n' bass aralarına ve üflemelilere yer veren bir parçadır.[43][45] Michael Jackson'ın ölümüne de bir atıfta bulunan parçada sevgilisine şiddet uygulayan ve sonrasında hapse giren bir adam anlatılmaktadır. Sevgilisi yeni bir erkek bulmuştur ve kızını görememektedir.[45] Şarkı için West; Alicia Keys, John Legend, Elton John, Tony Williams, Elly Jackson ve nakaratı seslendiren Rihanna'nın aralarında bulunduğu 11 vokalistle çalıştı.[46] MTV'ye verdiği bir röportajda Elly Jackson, "Diğerleriyle birlikte beni de şarkıya kattı ve aslında yapmak istediği tüm dünyadan sevdiği vokalistleri kullanarak bu eşsiz vokal dokusunu yaratmaktı. Bu seçebileceğiniz bir şey değil."[47]
Smokey Robinson'ın "Will You Still Love Me Tomorrow" adlı parçasından alınan bir sample'ın üzerine kurulu olan "Devil in a New Dress", arzular ve gönül yaraları hakkında bir şarkıdır. Hem cinsel hem dini benzetmelere yer veren parçayı bir eleştirmen "yarı yatak odası cazibesi, yarı melek duası" olarak tanımladı.[48] Albümde, prodüksiyonunda West'in katkısı bulunmayan tek çalışmadır. Buna rağmen, parçada West'in klasik soul samplelarında kullandığı tipik vuruş ve tempolar yer almaktadır.[40][49] "Runaway", sürekli azalan yarım ve tam notalardan oluşan piyano temelli bir motife sahiptir.[50] Yaylıların ve West'in vocoder'den şarkı söylediği bir kapanış bölümü ile bitmektedir.[40] Sanatçı kendini eleştiren bir tutum sergilediği parçada, kişiliğinden ve kusurlarından bahsediyor.[51][52] West'in "En hoşlanmadığımı bulmakta öyle yetenekliyim ki" dizesine dikkat çeken Sean Fennessey, bu şarkının, albümde "kendini yaralamanın göğüs yumruklamayı geçtiği" bir bölüm olarak nitelendirdi.[33] Model Amber Rose ile iki yıllık ilişkisinden esinlenilen ve saykodelik rock sample'ı içeren "Hell of a Life" adlı parçada bir porno yıldızıyla evlenmekten bahsedilmektedir.[32][33] Müzik yazarı Ryan Dombal'a göre, şarkı "merkezi inanışı, daha asil bir arayışa çevirmeye çalışıyor. Fantezi ve gerçeklik, seks ve romantizm, aşk ve din arasındaki çizgiyi belirsizleştiriyor, ta ki ortada çizgi kalmayana dek. Bu altında şeytanlar yatan uçuk bir nirvana; yardımcı olamayacak hassas bir durum ancak çok sonra parçalara dağılıyor."[32]
"Lost in the World", tribal davullar ve Bon Iver'n "Woods" parçasından samplelar içeren bir şarkıdır.[53] Yabancılaşma üzerine yazılmış olan parça, West tarafından "akılda kalıcı, ortak bir hayalin en önemli ögesi" olarak kullanıldı.[40] Şarkıda müzikal değişiklikler olmaktadır, Iver'ın soluk vokalleriyle başlayan şarkı; 4/4'lük davullar ve gospel tarzı bir nakaratla devam etmekte ve tempo yükselmektedir.[54] Bir geçiş bölümüyle "Who will Survive in America" adlı parçaya bağlanmaktadır.[39][55] Albümün kapanış bölümü olan bu parça Gil Scott-Heron'ın "Comment No. 1" adını taşıyan ve Afrikalı-Amerikalı deneyimi ve Amerikan rüyası idealizmi hakkında bir konuşmasından alınan bir bölümden oluşmaktadır.[38][41][50] Scott-Heron'ın konuşması 1960'ların Devrimci Gençlik Hareketi'ni, Afrikalı-Amerikalı toplumun daha temel ihtiyaçlarının farkında olmadıkları gerekçesiyle eleştirmektedir. Albümde konuşmanın kısa bir bölümü kullanıldı. Müzik yazarı Greg Kot, "özünü koruyor, ülkesinden ve kültüründen dışlanmış hisseden Afrikalı-Amerikalı bir erkek" yorumunu yaptı.[56] Buna karşılık Sean Fennessey, "ağrılı toplumsal reddedilme yerine kendinin küçük kabuslarından bir albüm için çok ciddi bir bitiş" dedi.[33]
Yayınlanma ve tanıtım
4 Ekim 2010'da, albümün piyasaya çıkış tarihinin 22 Kasım 2010 olduğu duyuruldu.[9][57] Albümden önce West, 20 Ağustos 2010'da internet sitesinde G.O.O. D. Fridays adında bir bedava müzik programı başlattı. Albümün çıkacağı haftaya dek her hafta cuma günü bir parçayı sitesinde ücretsiz olarak yayınlamaya başladı.[58][59] Plak şirketi G.O.O.D. Music'den esinlenerek isimlendirdiği program, albüm öncesinde önemli bir kamuoyu oluşturdu.[58] Online pazarlama koordinatörü Karen Civil, programla ilgili şu yorumu yaptı: "Bu dahice bir fikir. Kimsenin daha önce yapmadığı bir şey yaptı ve bir noktada, müzikteki en nefret edilen kişiyken, bu cuma yayınlarıyla heyecan yarattı."[58] West albümün tanıtımı için bir turneye çıkacağını ve Nicki Minaj, Rick Ross, Kid Cudi, Jay-Z, Lil Wayne ve Drake gibi isimlerin kendisine eşlik edeceğini duyurdu.[60]
Singlelar
28 Mayıs 2010'da "Power" isimli parçanın bitmemiş hâli internete sızdırıldı. Dwele vokalleri yer alan parçanın prodüksiyonu S1 ve West'e aitti.[10][61] Jay-Z ve Swizz Beatz'in konuk olduğu resmî remiksi, 20 Ağustos 2010'da radyoda tanıtıldı.[62] Şarkı, sekiz hafta kaldığı Amerikan Billboard Hot 100 listesinde 22 numaraya yükseldi.[63] Şarkı, 2011 Grammy Ödülleri'nde En İyi Solo Rap Performansı Grammy Ödülü'ne aday gösterildi.[64] 12 Eylül 2010'da West, 2010 MTV Video Müzik Ödülleri'nde "Runaway"i canlı seslendirdi.[65] Üç hafta sonra ise 2 Ekim'de Saturday Night Live'a konuk oldu ve burada "Runaway" ve "Power"ı seslendirdi. "Runaway", 4 Ekim 2010'da iTunes Store'da satışa çıktı.[9][66] 12 hafta geçirdiği Billboard Hot 100 listesinde 12 numaraya yükseldi.[63] Rolling Stone dergisi parçayı, yıl sonunda 2010'un en iyi single'ı olarak adlandırdı.[67] Parçayla aynı adı taşıyan ve West'in yönettiği 35 dakikalık kısa film, 23 Ekim 2010'da yayınlandı.[68] 2010 yaz aylarında Prag'da dört gün süren çekimlerde[69] West'e Selita Ebanks eşlik etti. Hikâyesi West'e ait olan filmin senaryosunu Hype Williams yazdı.[70] West filmin "hayallerinin genel bir temsili" olduğunu ve müzik kariyeriyle aynı doğrultuda olduğunu ifade etti.[69][71]
Üçüncü single "Monster", 21 Eylül'de radyolara servis edildi[72] ve 23 Ekim'de iTunes Store'da satışa sunuldu.[73] Şarkı, G.O.O. D. Fridays programının bir parçası olarak 27 Ağustos 2010'da internette yayınlanmıştı.[74] Beş hafta geçirdiği Billboard Hot 100'de 18 numaraya ulaştı.[63] Rolling Stone dergisi, parçaya 2010'un En İyi Singleları listesinde 10 numarada yer verdi.[67] Şarkı Jay-Z ve Eminem'in "Home & Home" konserinde Nicki Minaj eşliğinde 14 Eylül 2010'da seslendirildi.[75] West, Twitter'ı üzerinden "All of the Lights"ın albümün bir sonraki single'ı olacağını yazdı.[76] Albümün çıkmasının ardından, şarkı Billboard Hot 100 listesine 92. sıradan giriş yaparken;[77] "Dark Fantasy" aynı hafta 60 numaradan girdi.[78] "All of the Lights", 18 Ocak 2011'de ABD'de ve 21 Şubat'ta İngiltere'de piyasaya çıktı.[79][80] Şarkı Billboard Hot 100'de 18 numaraya yükseldi.[81] The Big Chill festivalindeki performansında West, albümün beşinci single'ının "Lost in the World" olacağını duyurdu.[82][83][84]
Kapak resmi
Kanye West, 17 Ekim 2010'da Twitter'ı üzerinden My Beautiful Dark Twisted Fantasy albümünün kapağı yüzünden mağazalar tarafından geri çevrildiğini söyledi.[85][86] George Condo tarafından çizilen kapakta, kolları yerine kanatları olan bir dişi (feniks), West'in üzerinde oturmaktadır.[87] Her iki karakter de çıplaktır, feniksin göğüs uçlarından biri ve kalçaları görülmektedir. Sanatçı sonraları, West'in yasaklanacak bir kapak istediğini söyledi.[88] Resim, kırmızı bir zeminin tam ortasında yer almakta ve sarı bir çizgiyle çevrelenmektedir. Kapakta, albümün ve Runaway kısa filminin teması kullanıldı.[89] Albümün bunun dışında dört kapağı daha mevcuttur ve bunların her biri albüm kitapçığının içinde yer almaktadır.[87] Condo'nun çizdiği bir balerin resminin yer aldığı diğer bir kapak, Amazon.com'da ön sipariş sayfasına konuldu.[90] Bu kapak, "Runaway"in single kapağı olacaktı ancak bunun yerine gerçek bir balerin fotoğrafı kullanıldı.[90]
George Condo ve Kanye West, bir araya geldiler ve birkaç saat boyunca West'in müziklerini dinlediler. Sonraki günlerde Condo, albüm için sekiz-dokuz ayrı resim yaptı. Bunların ikisi West'in portreleri idi. Biri West'i çok yakından gösteren, uyumsuz gözleri ve dört dişi görünen bir resimdir. Diğeri ise, taç giymiş başı beyaz zemin üzerinde yan yatmış ve bir kılıç saplanmış şekilde görünen bir resimdir. Siyah tütü giymiş bir balerin, yeşil çimler üzerinde duran taç ve kılıç ve albüm kapağı olarak kullanılan siyahi adam ve kanatlı dişi yaratık da diğer kapaklar arasında yer aldı.[88] New York dergisine göre, yine Condo tarafından "The Priest" ("rahip") adını taşıyan ve dini figürleri modern dünyaya taşımayı hedefleyen bir kapak daha hazırlandı.[91]
Karşılama
Ticari performansı
Albüm, yayınlandığı hafta Amerika Birleşik Devletleri'nde 496 bin kopya sattı ve Billboard 200 listesine birinci sıradan giriş yaptı.[92] Böylece albüm, West'in ABD'de bir numara olan dördüncü albümü; yayınlandığı hafta, 2010'un en çok satış gerçekleşen dördüncü haftası[92] ve internet üzerinden 224 bin kez indirilen albüm, dijital albümler arasında dördüncü en yüksek satış haftasını gören albüm oldu.[93] Albüm aynı zamanda Billboard'un Top R&B/Hip-Hop Albums,[94] Top Rap Albums[95] ve Top Digital Albums listelerine bir numaradan giriş yaptı.[96] My Beautiful Dark Twisted Fantasy, 11 Ocak 2011 itibarıyla ABD'de bir milyon barajını aşarak Amerika Kayıt Endüstrisi Birliği (RIAA)'dan platin plak kazandı.[97] Albüm, Billboard 200 listesinde 34 hafta boyunca yer aldı[98] ve Nielsen SoundScan verilerine göre Haziran 2011 itibarıyla ülkesinde 1.160.000 adetlik satış elde etti.[99]
Albüm, dünya listelerinde de önemli başarılar elde etti. Kanada'da ilk hafta 29 bin sattı ve ülkenin listesine bir numaradan girdi.[100] İngiltere listesine ise 16. sıradan giriş yaptı.[101] 10 Aralık 2010'da My Beautiful Dark Twisted Fantasy, İngiltere'de 60 bin barajını aşarak British Phonographic Industry (BPI)'den gümüş plak aldı.[102] Avustralya'da ise ARIA Top 50 albüm listesine altı ve Top 40 Urban listesine iki numaradan giriş yaptı.[103][104] Albüm, 21 Mart 2011'de Avustralya'da 70 binlik satış adedine ulaştı ve Australian Recording Industry Association (ARIA)'dan platin plak kazandı.[105] Yeni Zelanda'da ise RIANZ Top 40 listesine on numaradan girdi.[106] Albüm Danimarka'da dört,[107] İrlanda'da 18,[108] Norveç'te 11,[109] İsviçre'de 10,[110] Belçika'da 21,[111] Almanya'da 19,[112] Yunanistan'da 39,[113] İsveç'te 19,[114] Fransa'da 28,[115] Meksika'da 87,[116] Finlandiya'da 42,[117] İspanya'da 97[118] ve Hollanda'da 17 numara oldu.[119]
Eleştiriler
Profesyonel değerlendirmeler | |
---|---|
Eleştiri dereceleri | |
Kaynak | Derece |
Allmusic | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Robert Christgau | (A)[37] |
Entertainment Weekly | (A)[31] |
The Guardian | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
The New York Times | (olumlu)[121] |
Pitchfork Media | (10.0/10)[32] |
Rolling Stone | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Slant Magazine | ![]() ![]() ![]() ![]() ![]() |
Spin | (9/10)[41] |
The Village Voice | (olumlu)[33] |
My Beautiful Dark Twisted Fantasy, müzik eleştirmelerinin ortak beğenisiyle karşılandı.[123] Metacritic'te "Evrensel Başarı" olarak değerlendirilen albüm, 43 yoruma dayanarak 100 üzerinden 94 puan aldı.[123]
Parça listesi
No. | Başlık | Şarkı yazar(lar)ı | Prodüktör(ler) | Süre |
---|---|---|---|---|
1. | "Dark Fantasy" | Kanye West, Robert Diggs, Ernest Wilson, Jeff Bhasker, Mike Dean, Malik Jones | The RZA, Kanye West, No I.D., Jeff Bhasker (ek prod.), Mike Dean (ek prod.) | 4:40 |
2. | "Gorgeous" (featuring Kid Cudi & Raekwon) | West, Wilson, Dean, Jones, Che Smith, Corey Woods, Scott Mescudi | Kanye West, No I.D., Mike Dean | 5:57 |
3. | "Power" | West, Larry Griffin Jr., Dean, Bhasker, Andwele Gardner, Ken Lewis | S1, Kanye West, Jeff Bhasker (ek prod.), Mike Dean (ek prod.), Andrew Dawson (ek prod.) | 4:52 |
4. | "All of the Lights" (Interlude) | 1:02 | ||
5. | "All of the Lights" | West, Bhasker, Jones, Warren Trotter | Kanye West, Jeff Bhasker (ortak yap.) | 4:59 |
6. | "Monster" (featuring Jay-Z, Rick Ross, Nicki Minaj & Bon Iver) | West, Shawn Carter, Patrick Reynolds, Dean, William Roberts, Onika Maraj, Justin Vernon, Bhasker | Kanye West, Mike Dean (ek prod.), Plain Pat (ek prod.) | 6:18 |
7. | "So Appalled" (featuring Jay-Z, Pusha T, Prynce Cy Hi, Swizz Beatz & The RZA) | West, Wilson, Dean, Carter, Terrence Thornton, Cydel Young, Kaseem Dean, Diggs | Kanye West, No I.D., Mike Dean (ortak yap.) | 6:38 |
8. | "Devil in a New Dress" (featuring Rick Ross) | West, Roosevelt Harrell, Dean, Roberts, Jones | Bink!, Mike Dean (ortak yap.) | 5:52 |
9. | "Runaway" (featuring Pusha T) | West, Emile Haynie, Thornton, Bhasker, Dean, Jones | Kanye West, Emile (ortak yap.), Jeff Bhasker (ortak yap.), Mike Dean (ortak yap.) | 9:08 |
10. | "Hell of a Life" | West, Mike Caren, Wilson, Dean | Kanye West, Mike Caren (ortak yap.), No I.D. (ortak yap.), Mike Dean (ortak yap.) | 5:27 |
11. | "Blame Game" (featuring John Legend) | West, Justin Franks, Khloe Mitchell, Dean, John Stephens | Kanye West, DJ Frank E, Mike Dean (ek prod.) | 7:49 |
12. | "Lost in the World" (featuring Bon Iver) | West, Bhasker, Vernon | Kanye West, Jeff Bhasker (ortak yap.) | 4:16 |
13. | "Who Will Survive in America" | West, Bhasker, Gil Scott-Heron | Kanye West, Jeff Bhasker (ortak yap.) | 1:38 |
• (ortak yap.) Ortak yapımcı.
• (ek prod.) Ek prodüksiyon.
iTunes bonus parça | ||||
---|---|---|---|---|
No. | Başlık | Şarkı yazar(lar)ı | Prodüktör(ler) | Süre |
14. | "See Me Now" (featuring Big Sean, Beyoncé & Charlie Wilson) | West, Sean Anderson, Beyoncé, Charles Wilson | Kanye West, No I.D., Lex Luger | 6:03 |
Deluxe edition bonus DVD | ||||
---|---|---|---|---|
No. | Başlık | Şarkı yazar(lar)ı | Yönetmen(ler) | Süre |
1. | "Runaway" (kısa film) | Hype Williams | Kanye West | 35:00 |
- Notlar
- "Dark Fantasy" adlı parçada Mike Oldfield'ın "In High Places" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "Gorgeous" adlı parçada Gene Clark ve Roger McGuinn'in yazdığı "You Showed Me" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "Power" adlı parçada
- Cold Grits'in "It's Your Thing"
- Continent Number 6'in "Afromerica"
- King Crimson'ın "21st Century Schizoid Man" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "So Appalled" adlı parçada Manfred Mann’s Earth Band'in "You Are – I Am" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "Devil in a New Dress" adlı parçada Smokey Robinson'ın "Will You Still Love Me Tomorrow" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "Runaway" adlı parçada
- Backyard Heavies'in "Expo 83"
- "Rick James ‘Live at Long Beach, CA’ 1981" adlı eserden samplelar kullanıldı.
- "Hell of a Life" adlı parçada
- The Mojo Men'in "She’s My Baby"
- Tony Joe White'ın "Stud-Spider"
- Black Sabbath'ın "Iron Man" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "Blame Game" adlı parçada Richard James'in "Avril 14" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "Lost in the World" adlı parçada
- Manu Dibango'nun yazdığı "Soul Makossa"
- Lyn Collins'in "Think (About It)"
- Bon Iver'ın "Woods"
- Gil Scott-Heron'ın "Comment No. 1" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
- "Who Will Survive In America" adlı parçada Gil Scott-Heron'ın "Comment No. 1" adlı eserinden samplelar kullanıldı.
Yapım ekibi
Bilgiler Allmusic'den alındı.[124]
Müzisyenler
|
|
Prodüksiyon
|
|
Listeler ve sertifikalar
Önce gelen Loud ile Rihanna | Canadian Albums Chart bir numaralı albüm[100][132] 11 Aralık 2010 - 18 Aralık 2010 | Sonra gelen The Gift ile Susan Boyle |
Önce gelen The Gift ile Susan Boyle | ABD Billboard 200 bir numaralı albüm[92][133] 11 Aralık 2010 - 18 Aralık 2010 | Sonra gelen The Gift ile Susan Boyle |
Önce gelen Loud ile Rihanna | ABD Top R&B/Hip-Hop Albums bir numaralı albüm[134][135] 11 Aralık 2010 - 25 Aralık 2010 | Sonra gelen No Mercy ile T.I. |
Önce gelen 5.0 ile Nelly | ABD Rap Albums bir numaralı albüm[136][137] 11 Aralık 2010 - 25 Aralık 2010 | Sonra gelen No Mercy ile T.I. |
Notlar
- ^ a b c d e f g h i j k l m Callahan-Bever, Noah (November 2010). Kanye West: Project Runaway 28 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Complex. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Columnist (2010-10-03). Kanye West Hiding Out in Milan! 3 Mart 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Posh24. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ "Kanye West and Lady Gaga "Fame Kills" Tour Canceled". Rolling Stone. Wenner Media. 1 Ekim 2009. 19 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Şubat 2011.
- ^ Phillips, Rashad (2010-10-04). Kanye West Set To Release New Album On Monday, November 22 1 Aralık 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-11-27 tarihinde erişilmiştir.
- ^ "Kanye adds M.I.A. to the mix on latest album". The Independent. Independent Print Limited. 23 Eylül 2010. 22 Temmuz 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Eylül 2010.
- ^ Concepcion, Mariel (21 Eylül 2010). "M.I.A. To Collaborate With Kanye?". Billboard. Nielsen Business Media, Inc. 9 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2010.
- ^ "Big Sean Workin' On Kanye's "Good Ass Job"". Rap Radar. 14 Şubat 2010. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2010.
- ^ West, Kanye (2010-07-28). Twitter / Kanye West: The album is no longer called "Good Ass Job" 31 Temmuz 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Twitter. 2010-11-27 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c Lipshutz, Jason (5 Ekim 2010). "Kanye West Announces 'Dark Twisted Fantasy' Title and Details". Billboard. Nielsen Business Media, Inc. 8 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2010.
- ^ a b My Beautiful Dark Twisted Fantasy (Medya notları). Kanye West. Roc-A-Fella Records. 2010.
- ^ Jacobs, Allen (2010-09-17). Def Jam Records Has Reportedly Spent $3 Million On Kanye West's New Album 19 Eylül 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Paine, Jake (2010-09-30). Kanye West Calls Off This Week's G.O.O.D Friday 3 Ekim 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b "Exclusive: Kanye West Enlists Nicki Minaj for New Album". Rap-Up. 30 Haziran 2010. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2010.
- ^ Staff (2010-07-27). DJ Toomp Praises Kanye’s New Album x T.I. Confirmed As Guest 1 Ağustos 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. DDotOmen.com. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Big Homie (2010-08-05). T.I. Recorded Six Tracks With Kanye 7 Ağustos 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Rap Radar. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Denise (2010-10-11). Kanye West My Beautiful Dark Twisted Fantasy Album Download, Hip Hop Collabs 4 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopRX. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ "We Don't Believe You: Kanye West – Good Ass Job (Tracklist)". Ddotomen.com. 8 Temmuz 2010. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2010.
- ^ Staff (2010-10-18). Kanye West’s Biggest Collaboration Yet 10 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Rap-Up. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Jacobs, Allen (2010-09-20). M.I.A. The Latest Artist To Go Into The Studio With Kanye West 22 Eylül 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Staff (2010-09-21). MIA announces collaboration for Kanye West album 'Dark Twisted Fantasy' 24 Eylül 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. NME. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Kaufman, Gil (2010-10-07). Kanye West Adds M.I.A., La Roux And Alicia Keys To Album 10 Ekim 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Koroma, Salima (2010-04-07). Tony Williams Talks Studio Sessions with Kayne West. HipHopDX. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Kuperstein, Slava (2010-04-08). Kanye West's Next Album To Drop In June 21 Nisan 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-04-08 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Harling, Danielle (2010-06-25). Madlib Says Kanye West Requested Beats For "Good Ass Job" 19 Ağustos 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-07-14 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Langhorne, Cyrus (8 Nisan 2010). "Pete Rock Calls Kanye West "Hip-Hop", Confirms Working W/ Him In Hawaii". Sohh.Com. 26 Aralık 2013 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2010.
- ^ a b KNOBBZXL (2010-10-17). Kanye West – Take One for the Team (ft. Pusha T, CyHi Da Prynce, Keri Hilson) 21 Ekim 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Metal Lungies. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Paine, Jake (2010-11-22). Kanye West's Studio Arrangement Analyzed In Complex Cover Story 2 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Langhorne, Cyrus (2010-04-08). Pete Rock Calls Kanye West "Hip-Hop", Confirms Working W/ Him In Hawaii 26 Aralık 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. SOHH. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Langhorne, Cyrus (2010-04-10). DJ Premier Calls Kanye West's New Album "Hard Beats & Rhyme" 20 Ağustos 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. SOHH. 2010-12-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c d Kellman, Andy (November 21, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy. Allmusic. Retrieved on 2010-11-21.
- ^ a b c Vozick-Levinson, Simon (November 12, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 20 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Entertainment Weekly. Retrieved on 2010-11-12.
- ^ a b c d e f g Dombal, Ryan (November 21, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 23 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Pitchfork Media. Retrieved on 2010-11-21.
- ^ a b c d e f g Fennessey, Sean (November 17, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 21 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The Village Voice. Retrieved on 2010-11-17.
- ^ Embling (Kasım 2010). Kanye West - My Beautiful Dark Twisted Fantasy | Music Review | Tiny Mix Tapes 12 Eylül 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Tiny Mix Tapes. 2011-04-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Martin, Andrew (2010-11-24). Kanye West: My Beautiful Dark Twisted Fantasy (New Album) 30 Temmuz 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Prefix Magazine. 2011-04-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Grischow, Chad (2010-11-23). Kanye West: My Beautiful Dark Twisted Fantasy Review - Music Review at IGN 1 Nisan 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. IGN. 2011-04-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c Christgau, Robert (2010-11-30). 8 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MSN Music. Asıl adresinden 2010-11-30 tarihinde arşivlenmiştir.
- ^ a b c d e Powers, Ann (November 23, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 11 Kasım 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Los Angeles Times. Archived from the original 24 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi. on 2010-11-23.
- ^ a b Amidon, David (November 22, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 22 Ağustos 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. PopMatters. Retrieved on 2010-11-22.
- ^ a b c d e Cole, Matthew (November 20, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 8 Ağustos 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Slant Magazine. Retrieved on 2010-11-20.
- ^ a b c Martins, Chris (November 11, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 14 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Spin. Retrieved on 2010-11-11.
- ^ Rabin, Nathan (2010-11-23). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 26 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The A.V. Club. 2010-11-23 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c Denney, Alex (November 19, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 24 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. NME. Retrieved on 2010-11-22.
- ^ Anderson, Kyle (2010-11-15). Inside Kanye West's My Beautiful Dark Twisted Fantasy: 'Dark Fantasy' 5 Haziran 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2010-12-07 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Weiner, Jonah (2010-11-22). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 29 Nisan 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Slate. 2011-01-29 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Anderson, Kyle (2010-11-04). Kanye West's Massive Posse Track 'All Of The Lights' Leaks 29 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV. 2010-11-26 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Roberts, Steven (2010-11-22). Kanye's 'All Of The Lights': A Vocal Breakdown 9 Şubat 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV. 2010-11-26 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Conner, Thomas (November 21, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 19 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Chicago Sun-Times. Retrieved on 2010-11-21.
- ^ Burrell, Ian (2007-09-22). Kanye West: King of rap 1 Temmuz 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The Independent. 2011-01-29 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Frere-Jones, Sasha (2010-10-06). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 16 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The New Yorker. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Greene Jr., James (2010-11-30). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 3 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Crawdaddy!. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Wete, Brad (2010-09-12). Kanye West admits he's a douchebag, debuts 'Runaway' to close VMAs: Watch here 10 Ocak 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Entertainment Weekly. 2010-11-30 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ JNJ (2010-09-29). New Music: Kanye West Samples Bon Iver, Gil Scott-Heron On “Lost In The World” 27 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Neon Limelight. 2010-11-13 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Hermes, Will (2010-10-25). Lost in the World by Kanye West feat. Bon Iver and Gil Scott-Heron | Rolling Stone Music 28 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Rolling Stone. 2011-05-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Rodriguez, Jayson (2010-09-29). New Kanye West Track, 'Lost In The World,' Leaks Online 25 Eylül 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2011-05-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Kot, Greg (November 17, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 6 Nisan 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Chicago Tribune. Retrieved on 2010-11-17.
- ^ Rodriguez, Jayson (5 Ekim 2010). "Kanye West's Album To Be My Beautiful Dark Twisted Fantasy". MTV News. 13 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 5 Ekim 2010.
- ^ a b c Concepcion, Mariel (2010-11-30). Kanye West's 'G.O.O.D. Music Fridays' Inspires Other Artists 26 Şubat 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Kaufman, Gil (2010-08-23). Kanye West Promises New Song Every Week Through Christmas 21 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Staff (2010-10-24). Kanye West to Take Fans to ‘Church’ of Hip-Hop on Next Tour 1 Kasım 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Rap-Up. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Jake Paine (28 Mayıs 2010). "S1 Explains Co-Producing Kanye West's "Power"". HipHopDX. 13 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Temmuz 2010.
- ^ Ryon, Sean (2010-08-12). Kanye West To Release "Power (Remix)" With Jay-Z Tomorrow 1 Mart 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHopDX. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c Kanye West Album & Song Chart History – Hot 100 26 Ocak 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Nominees: 2010 - 53rd Annual GRAMMY Awards. Grammy.com. 2010-12-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Kyle Anderson (16 Eylül 2010). "Is Kanye West's 'Runaway' His Best Single Ever?". MTV. 13 Aralık 2014 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 16 Eylül 2010.
- ^ "Single Cover: Kanye West - 'Runaway'". Rap-Up.com. 8 Aralık 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Eylül 2010.
- ^ a b Staff (2010-12-07). Rolling Stone's Best Singles of 2010 10 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Rolling Stone. 2010-12-07 tarihinde erişilmiştir.
- ^ DiChiara, Tom (23 Ekim 2010). "Kane West's Movie 'Runaway' To Debut On MTV, MTV 2 And MTV.com Saturday Night". MTV. MTV Networks. 5 Eylül 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2010.
- ^ a b Concepcion, Mariel (7 Ekim 2010). "Kanye West Premieres 35-Minute-Long 'Runaway' Video In London". Billboard. 8 Kasım 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ekim 2010.
- ^ Kaufman, Gil (7 Ekim 2010). "Kanye West Screens 'Runaway' In London". MTV.com. 22 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 8 Ekim 2010.
- ^ Ziegbe, Mawuse; Calloway, Sway (23 Ekim 2010). "Kanye West Calls 'Runaway' A Reflection Of His Entire Life". MTV News. MTV Networks. 29 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Ekim 2010.
- ^ Navjosh (2010-09-21). Kanye West Releasing ‘Monster’ As Single 24 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. HipHop-N-More. 2010-11-27 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Monster - Single 19 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. iTunes Store. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Ziegbe, Mawuse (2010-08-27). Kanye West Drops 'Monster' Single With Jay-Z, Nicki Minaj 13 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Reid, Shaheem (2010-09-14). Jay-Z, Eminem Joined By Kanye West, Beyoncé, Others At Yankee Stadium 13 Ağustos 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Rodriguez, Jayson (2010-10-05). Kanye West's Album To Be My Beautiful Dark Twisted Fantasy 13 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Anderson, Kyle (2010-12-02). Pink Scores Her Second Billboard Hot 100 Chart-Topper 14 Haziran 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. MTV News. 2010-12-03 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Copsey, Robert (2010-12-02). Pink scores third US chart topper 26 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Digital Spy. 2010-12-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Top 40/M Future Releases. All Access Music Group. 2011-01-04 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Radio1: U.K. - Forthcoming Singles. Radio1. Retrieved on 2010-12-28.
- ^ All of the Lights - Kanye West | Billboard.com. Billboard. 2011-05-05 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Staff (7 Ağustos 2011). "KANYE WEST ANNOUNCES NEXT SINGLE AT BIG CHILL FESTIVAL". Rap Up. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2011.
- ^ Staff (7 Ağustos 2011). "Kanye West Announces Next Single". TheGrapejuice.net. 4 Mart 2016 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2011.
- ^ Staff (7 Ağustos 2011). "Kanye Announces Next Single And Takes On UK's Big Chill Music Festival!". Global Grind. 21 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 7 Ağustos 2011.
- ^ "Twitter / Kanye West: Yoooo they banned my album ..." 17 Ekim 2010. 21 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ekim 2010.
- ^ "Twitter / Kanye West: Banned in the USA!!! They ..." 17 Ekim 2010. 23 Ekim 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ekim 2010.
- ^ a b James Montgomery (19 Ekim 2010). "Kanye West Says Twisted Fantasy Will Have Five Different Covers". MTV News. 13 Aralık 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Ekim 2010.
- ^ a b Gary, Kevin (10 Ocak 2011). "Kanye wanted his cover art to be banned". HipHopDX.com. 17 Nisan 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 15 Ocak 2011.
- ^ "Kanye West Puts His Ego in Check at Rodarte". NY Mag. 14 Eylül 2010. 20 Haziran 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 17 Ekim 2010.
- ^ a b Daniel Kreps (22 Ekim 2010). "Kanye West's Latest 'Dark Twisted Fantasy' Cover Revealed". Rolling Stone. 26 Kasım 2010 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 24 Ekim 2010.
- ^ Brown, Lane (2010-11-19). See New Artwork for Kanye’s My Beautiful Dark Twisted Fantasy 22 Kasım 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. New York. 2010-11-23 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c d Caulfield, Keith (2010-12-01). Kanye West, Nicki Minaj Score Big Debuts on Billboard 200 4 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2010-12-01 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Grein, Paul (2010-12-01). Week Ending Nov. 28, 2010: The King And Queen Of Hip-Hop - Chart Watch 13 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Yahoo! Music. 2011-03-05 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Kanye West Album & Song Chart History – R&B/Hip-Hop Albums 9 Kasım 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2010-12-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Kanye West Album & Song Chart History – Rap Albums 9 Kasım 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2010-12-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Kanye West Album & Song Chart History – Digital Albums 11 Kasım 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2010-12-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Gold & Platinum – Searchable Database: My Beautiful Dark Twisted Fantasy. Amerika Kayıt Endüstrisi Birliği. 2011-01-16 tarihinde erişilmiştir.
- ^ My Beautiful Dark Twisted Fantasy - Kanye West 28 Aralık 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. tarihinde erişilmiştir 2011-07-15.
- ^ Morris, Christopher (2011-06-27). Def Jam lands Kanye West imprint. Variety. 2011-07-23 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c Williams, John (2010-12-01). Kanye has beautiful chart debut 3 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Jam!. 2010-12-01 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Top 40 Official UK Albums Archive – 4th December 2010 30 Ağustos 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The Official UK Charts Company. 2010-12-08 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Certified Awards Search 15 Ocak 2013 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. British Phonographic Industry. 2010-12-10 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b ARIA Top 50 Albums Chart – 29/11/2010. Australian Recording Industry Association. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ ARIA Top 40 Urban Albums Chart – 29/11/2010. Australian Recording Industry Association. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b ARIA Top 50 Albums Chart – 21/03/2011. Australian Recording Industry Association. 2011-03-20 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Top 40 Albums Chart – Chart #1749 - Monday 29 November 2010 28 Temmuz 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Recording Industry Association of New Zealand. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Album Top-40 – Uge 47-2010 5 Şubat 2017 tarihinde Archive.is sitesinde arşivlendi. hitlisten.nu. 2010-12-03 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Top 100 Individual Artist Albums – Week ending 25th November 2010. Irish Recorded Music Association. 2010-11-28 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Topp 40 Album uke 48, 2010. VG-lista. 2010-11-30 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Schweizer Hitparade - Alben Top 100 05.12.2010. hitparade.ch / Hung Medien. 2010-12-01 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b c ultratop.be - Kanye West - My Beautiful Dark Twisted Fantasy 26 Ekim 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Ultratop. 2011-02-04 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Staff (2010-11-30). Reunion success: Take That topped the charts 19 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Media Control. 2010-12-02 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b greekcharts.com - Kanye West - My Beautiful Dark Twisted Fantasy 31 Mart 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Hung Medien. 2011-02-05 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Sverigetopplistan – Albums Top 60 2010-12-03 17 Kasım 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. 2010-12-05 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b Charts – My Beautiful Dark Twisted Fantasy 11 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Charts in France. 2011-02-04 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b mexicancharts.com - Kanye West - My Beautiful Dark Twisted Fantasy 4 Nisan 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Hung Medien. 2011-02-05 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b finnishcharts.com - Kanye West - My Beautiful Dark Twisted Fantasy 11 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Hung Medien. 2011-02-04 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b spanishcharts.com - Kanye West - My Beautiful Dark Twisted Fantasy 5 Nisan 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Hung Medien. 2011-02-04 tarihinde erişilmiştir.
- ^ a b GfK Dutch Charts: Album Top 100 – 4/12/2010 27 Eylül 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Media Control/GfK International. 2010-12-03 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Empire, Kitty (November 19, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 12 Kasım 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The Guardian. Retrieved on 2010-11-19.
- ^ Caramanica, Jon (November 17, 2010). Kanye West, Still Unfiltered, on Eve of Fifth Album 12 Eylül 2017 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The New York Times. Retrieved on 2010-11-17.
- ^ Sheffield, Rob (November 22, 2010). Review: My Beautiful Dark Twisted Fantasy 27 Mayıs 2014 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Rolling Stone. Retrieved on 2010-11-11.
- ^ a b My Beautiful Dark Twisted Fantasy Reviews, Ratings, Credits, and More 15 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Metacritic. 2010-11-20 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Credits: My Beautiful Dark Twisted Fantasy. Allmusic. 2010-11-21 tarihinde erişilmiştir.
- ^ "Top 40 Urban Albums & Singles Chart". Australian Recording Industry Association. 8 Mayıs 2011. 6 Mart 2012 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2011.
- ^ ČNS IFPI 3 Mayıs 2012 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. International Federation of the Phonographic Industry (IFPI). 2011-03-22 tarihinde erişilmiştir.
- ^ European Albums – Week of December 11, 2010 29 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. Retrieved on 2011-03-26.
- ^ 洋楽アルバム 月間ランキング-ORICON STYLE ランキング 5 Ağustos 2009 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Oricon Inc.. 2011-03-26 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Top 40 Scottish Albums Archive – 4th December 2010 12 Ekim 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. The Official UK Charts Company. 2011-03-26 tarihinde erişilmiştir.
- ^ :: 가온차트와 함께하세요 ::. Korea Music Content Industry Association. 2011-03-26 tarihinde erişilmiştir.
- ^ "Album Download Chart". Theofficialcharts.com. 12 Ekim 2011 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 14 Mayıs 2011.
- ^ Williams, John (2010-12-08). Boyle battles Peas on charts 11 Aralık 2010 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Jam!. 2010-12-10 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Caulfield, Keith (2010-12-08). Boyle Back to No. 1 on Billboard 200, Peas Begin At No. 6 20 Mart 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2010-12-08 tarihinde erişilmiştir.
- ^ R&B/Hip-Hop Albums – Week of December 11, 2010 8 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2011-02-23 tarihinde erişilmiştir.
- ^ R&B/Hip-Hop Albums – Week of December 25, 2010 8 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2011-02-23 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Rap Albums – Week of December 11, 2010 8 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2011-02-23 tarihinde erişilmiştir.
- ^ Rap Albums – Week of December 25, 2010 8 Temmuz 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.. Billboard. 2011-02-23 tarihinde erişilmiştir.
Dış bağlantılar
- Resmî site
- Discogs'da My Beautiful Dark Twisted Fantasy 25 Eylül 2011 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.
- Metacritic'de My Beautiful Dark Twisted Fantasy 15 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.