Nejat Uygur
Nejat Uygur | |
---|---|
![]() | |
Doğum | Nejat Günhan 10 Ağustos 1927(1927-08-10) Kilis, Türkiye |
Ölüm | 18 Kasım 2013 (86 yaşında) İstanbul, Türkiye |
Defin yeri | Zincirlikuyu Mezarlığı, İstanbul |
Milliyet | Türk |
Vatandaşlık | ![]() |
Meslek | Oyuncu |
Etkin yıllar | 1949-2007 |
Evlilik | Necla Uygur (e. 1950; ö. 2013) |
Çocuk(lar) | Ahmet Uygur Süheyl Uygur Süha Uygur Kemal Uygur Behzat Uygur |
Akraba(lar) | Zeki Uygur (ağabeyi) |
Nejat Günhan Uygur (10 Ağustos 1927, Kilis - 18 Kasım 2013, İstanbul), Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusudur.
Hayatı
10 Ağustos 1927 tarihinde Kilis'te doğdu. Öğretmen bir annenin ve subay bir babanın üç çocuğundan ortancası olan Uygur, Kilisli sanatçı İsmail Dümbüllü tarafından keşfedilmiş ve meşhur edilmiştir. Eğitimini Anadolu'nun çeşitli bölgelerinde tamamlamıştır. İlkokulu Siirt, Ezine ve İntepe'de okumuş ve bu dönemde tiyatroya müsamerelerle başlamıştır. Sarıyer, Çanakkale ve Manisa'da ortaokulu tamamladıktan sonra Güzel Sanatlar Akademisinin Heykel bölümüne girmiş fakat mezun olamamıştır.
1943 yılında Sarıyer Halkevi'nde başladığı boksla beraber spora karşı ilgisi artmıştır. Atletizm ve su topu dışında iyi de bir at binicisi olmuştur.[1] 1950 yılında Necla Uygur ile evlendi. Bu evlilikten 5 erkek çocuğu vardır.
Tiyatroya profesyonel anlamda 1949'da "Nejat Uygur Tiyatrosu" ile adım atmıştır. Nejat Uygur, düşündüğü ilk mesleğin tiyatro olmadığını belirtmiştir:
“ | "Benim düşündüğüm ilk meslek pilotluktu. Çocukluğumda pilot olacağımı düşünürdüm. Hatta hiç unutmam Manisa'da olduğumuz yıllarda, yatak çarşaflarını alıp yüksek bir yerden aşağı atlamayı planlamıştım. Tecrübe pilotu olarak önce ağabeyim atladı ve ayağını kırdı. Ağabeyim Zeki Uygur, Amerika'da ünlü bir beyin cerrahı şimdi. Onunla gurur duyuyorum. Ağabeyim burada deniz albayıydı, ordudan ayrıldı sonra."[2] | „ |
Gençlik yıllarında Amerika'ya ulaşmak isteğiyle gemici olmuştur:
“ | "Benim gençliğimde herkeste Amerika'ya gitmek gibi çok yoğun bir istek vardı. Bu yüzden liman cüzdanı çıkarttım ve gemici oldum. Hiç unutmam, bir Panama şilebinde çalıştım. Gemide kimsenin canı sıkılmazdı. Onlara fıkralar anlatır, taklitler yapardım. Herkes çok gülerdi. Sonra askere gittim, orada da arkadaşlarımı çok güldürürdüm. Giderek insanların yüzünü güldürmek bende tutku oldu. Sonra da tiyatro başladı zaten."[2] | „ |
13 yıl süren Anadolu turneleri sürecinde sırasıyla Ahmet, ikiz kardeş olan Süheyl ile Süha, Kemal, Behzat adlı beş erkek çocuğu dünyaya gelmiştir. Süheyl ve Behzat, babalarının deyimiyle "armut ağacının dibine düşmüş" ve tiyatrocu olmuşlardır.
1987 yılında "İkinci Atatürk" olarak tanımladığı Cumhurbaşkanı Kenan Evren'in heykelini yapmıştır.[3]
1998 yılında Kültür Bakanlığınca verilen Devlet Sanatçısı unvanını almıştır.[4]
Hayatının son yılları ve ölümü
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/45/Grave_of_Nejat_Uygur_%281927-2013%29.jpg/220px-Grave_of_Nejat_Uygur_%281927-2013%29.jpg)
Uygur, 10 Eylül 2007'de beyin damarlarında oluşan bir tıkanıklık nedeniyle vücudunun sol tarafında kısmi felç geçirmiştir. Sağlık durumuna ilişkin yapılan basın toplantısında Uygur'un sol kolunu hareket ettiremediği, yüzünde kayma olduğu, bacağında biraz hareket olduğu, konuşmasının ise düzgün olduğu ifade edilmiştir.[5] Oğulları Süheyl ve Behzat Uygur, son açıklamalarında Nejat Uygur'un artık geçmişiyle yaşadığını söylemişlerdir.
Usta tiyatro sanatçısı Nejat Uygur, uzun süre hastanede tedavi görmesine rağmen 18 Kasım 2013 günü saat 19.57'de solunum yetmezliği (respiratuar yetmezlik) sebebiyle Medistate Kavacık Hastanesinde, 86 yaşında öldü.[6] Teşvikiye Camisi'nden kaldırılan cenazesi Zincirlikuyu Mezarlığı'na defnedildi.
Ödülleri
Yıl | Ödül töreni | Kategori | Kaynak | Sonuç |
---|---|---|---|---|
1999 | 22. Avni Dilligil Tiyatro Ödülleri | Belkıs Dilligil Onur Ödülü | [7] | Kazandı |
2006 | Kemal Sunal Kültür Sanat Ödülü | En İyi Tiyatrocu | [8] | Kazandı |
2007 | Altın Kelebek TV Yıldızları Yarışması | Tiyatroya Destek Yılı Özel Ödülü | [9] | Kazandı |
Tiyatro oyunları[10]
Yıl | Oyun | Oyun yazarı | Yer | Notlar |
---|---|---|---|---|
Patron Çıldırdı! | Kendisi | Uygur Sanat Tiyatrosu | ||
Sizinki Can Da Bizimki Patlıcan Mı? | Anadolu Komedram Oyuncuları Tiyatrosu | |||
Marko Paşa Müzikali | Franz Von Schönthan | Süheyl & Behzat Uygur Tiyatrosu Nazım Hikmet Kültür Merkezi | Kendisi bu oyunda Uyarlayan ve Çevirmen'dir | |
2017 | Akidezadeler - Bir Tatlı Huzur | Kendisi | Uygur Sanat Tiyatrosu Ümraniye Sahnesi | |
2019 | Süt Kardeşler | Hüseyin Rahmi Gürpınar | Süheyl & Behzat Uygur Tiyatrosu Trump Kültür ve Gösteri Merkez | Bu oyunda kendisi Uyarlayan'dır |
Diğer oyunları
- Alo Orası Tımarhane mi?
- Aman Özal Duymasın
- Benim Annem Evden Neden Kaçtı
- Cibali Karakolu
- Hanedan
- Hastane mi? Kestane mi?
- Kaynanatör
- Miğferine Çiçek Eken Asker
- Minti Minti
- Param Yok Memet
- Sizinki Can da Bizimki Patlıcan mı?
- Son Umudum Milli Piyango
- Şeyini Şey Ettiğimin Şeyi
- Şeytandan 29 Gün Evvel Doğan Çocuk (Minti Minti 2)
- Zamsalak
Filmografisi
Yıl | Yapım | Rol | Yapım türü |
---|---|---|---|
1970 | Cafer Bey | Cafer | Sinema |
1971 | Cafer Bey İyi, Fakir Ve Kibar | ||
1974 | Cafer'in Nargilesi | Cafer / Narkan | |
2004 | Vizontele Tuuba | Hacı Zübeyir | |
2007 | Beyaz Melek | Gazi Cemal |
Kaynakça
- ^ "Tiyatrom.com". 29 Haziran 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2006.
- ^ a b "Doğan Burda". doganburda.com. Arşivlenmesi gereken bağlantıya sahip kaynak şablonu içeren maddeler (link)
- ^ "Nejat Uygur'un Gözüyle Cumhurbaşkanı Kenan Evren, Hafta Sonu gazetesi, 13 Mart 1987". 17 Ağustos 2021 tarihinde kaynağından arşivlendi.
- ^ "T.C. Kültür Bakanlığı". 1 Mayıs 2008 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2006.
- ^ ""Nejat Uygur kısmi felç geçirdi", NTVMSNBC, 10 Eylül 2007". 13 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 11 Eylül 2007.
- ^ "Nejat Uygur'u kaybettik". 10 Haziran 2015 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 19 Kasım 2013.
- ^ "Hürriyet Gazetesi". 7 Şubat 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2006.
- ^ "haber7com". 14 Haziran 2006 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2006.
- ^ "cnnturk". 30 Eylül 2007 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 23 Mayıs 2007.
- ^ "Nejat Uygur | tiyatrolar.com.tr". tiyatrolar.com.tr. 2 Ocak 2023 tarihinde kaynağından arşivlendi. Erişim tarihi: 12 Haziran 2024.
Dış bağlantılar
![](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/fa/Wikiquote-logo.svg/34px-Wikiquote-logo.svg.png)
- IMDb'de Nejat Uygur
- Nejat Uygur 4 Aralık 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi., SinemaTürk
- İstanbul Komedi Festivali - Nejat Uygur Daima 18 Kasım 2020 tarihinde Wayback Machine sitesinde arşivlendi.