Fatmir Gjata
- Književnik
- novinar
Fatmir Gjata (22. septembar 1922 – 1989) bio je albanski pisac iz razdoblja socijalističkog realizma.
Život
Fatmir Gjata rođen je u Korči 1922. godine.[1] Njegov otac, Isuf Gjata, bio je učitelj, borio se u odredima Narodnooslobodilačkog pokreta za vrijeme Drugog svjetskog rata i poginuo 1944. godine. Fatmir Gjata studirao je u francuskom liceju u Korči, a kasnije je pohađao Institut za književnost Maksim Gorki u Moskvi. U godinama borbe bio je zadužen za lokalne ilegalne novine. Kao komunist i pjesnik napisao je nekoliko svezaka poezije za vrijeme rata i kasnije, neke od kojih će postati čuvene partizanske pjesme. Isticale su se po marševskim entuzijazmom i po svečanom odabiru riječju.[1]
Međutim, u albanskoj književnosti Gjata je dobio svoje mjesto u razdoblju 1950-1989 zahvaljujući svojim romanima,[2] kazališnim predstavama, knjigama kratkih priča i scenarijima, od kojih će se neki pretvoriti u filmove poput Tana (1958), prvog albanskog filma.[3]
Fatmir Gjata poznat je i po tome što je vodio neke od najvažnijih instituta za umjetnost i kulturu u komunističkoj Albaniji. Bio je predsjednik Odbora za umjetnost i kulturu, član Albanskog udruženja književnika i umjetnika, 25 godina glavni urednik književnog časopisa Nëntori, novinar i član kolegijalnog vijeća za druge tiskovne organe kao što su Zëri i Popullit, Drita, Ylli, Hosteni itd.
Njegova su djela prevedena i na druge jezike, a mnoga su dobila nacionalne nagrade u Albaniji, kao što su "Prva nagrada Republike", "Orden zastave prve klase" itd.
Umro je u Tirani 1989. godine.
Važnija djela
- Këneta (sh. Močvara), 1959 (roman), gdje opisuje narodnu akciju isušivanja močvarnoga kraja i živo analizira psihologiju kolektiva[4]
- Këshilltarët (sh. Savjetnici), 1979 (roman)
- Në pragun e jetës (sh. Na pragu života), 1960 (pripovijetke)
- Fillim pranvere (sh. Proljetna večer), 1977 (roman)
- Brezat (sh. Generacije), 1968 (roman)
- Tana, 1958 (roman)
- Përmbysja (sh. Prevrat), 1954 (roman), u kome slika seljakovu ideološku transformaciju u okolnostima partizanske borbe[4]
- Në tokën kineze-kujtime dhe tregime (sh. U kineskoj zemlji – memoari i priče), 1958 (koautor sa Sterjom Spasseom)
- Me një torbë me fishekë: ditar (sh. S vrećom metaka: dnevnik), 1982 (memoari)
- Rrugës mes njerëzve të thjeshtë (sh. Na ulicama među jednostavnim ljudima), 1969 (zbirka pripovjedaka)
- Heronjt e Vigut (sh. Heroji Viga), 1959 (pripovijetka)
- Armiqtë (sh. Neprijatelji), 1966 (roman)
Povezano
Reference
- ↑ 1,0 1,1 Gjurmime albanologjike, Seria e shkencave filologjike, 15-16, Prishtina: Instituti Albanologjik i Prishtines, 1986, pp. 116–117, OCLC 475280214
- ↑ Paul Schellinger (1998), Encyclopedia of the Novel, Routledge, p. 1254, ISBN 1579580157
- ↑ Fisnik Pulaj (1977) (Albanian), Filmi shqiptar, 8 Nëntori, p. 10, OCLC 5615835
- ↑ 4,0 4,1 Këlmendi 1977, str. 545
Literatura
- Këlmendi, Ahmet (1977). Povijest svjetske književnosti, knj. 2. "Albanska književnost". Zagreb: Mladost.
- p
- r
- u
- Filip Shiroka
- Sami Frashëri
- Ndoc Nikaj
- Ndre Mjeda
- Andon Zako Çajupi
- Luigj Gurakuqi
- Leonardo de Martino
- Pashko Babi
- Aleks Stavri Drenova
- Petro Nini Luarasi
- Risto Siliqi
- Mihal Grameno
- Foqion Postoli
- Gjergj Fishta
- Theofan Stilian Noli
- Millosh Gjergj Nikolla
- Kristo Floqi
- Vinçens Prennushi
- Ndre Zadeja
- Ilo Mitkë Qafzezi
- Haki Stërmilli
- Lasgush Poradeci
- Faik Konica
- Et'hem Haxhiademi
- Shefki Hysa
- Zef Zorba
- Primo Shllaku
- Dhimitër Shuteriqi
- Shefqet Musaraj
- Sterjo Spasse
- Petraq Zoto
- Petro Marko
- Sejfulla Malëshova
- Fatmir Gjata
- Kolë Jakova
- Musine Kokalari
- Llazar Siliqi
- Jakov Xoxa
- Ismail Kadare
- Dritëro Agolli
- Dhimitër Xhuvani
- Ali Abdihoxha
- Esad Mekuli
- Fatos Arapi
- Ali Podrimja
- Kasëm Trebeshina
- Sinan Hasani
- Mirko Gashi
- Azem Shkreli
- Martin Camaj
- Adem Demaçi
- Anton Pashku
- Musa Ramadani
- Sabri Hamiti
- Eqrem Basha
- Teki Dervishi
- Rexhep Qosja
- Beqir Musliu
- Zejnullah Rrahmani
- Mehmet Kraja
- Ridvan Dibra
- Besnik Mustafaj
- Kolec Traboini
- Bashkim Shehu
- Beqe͏̈ Cufaj
- Luljeta Lleshanaku
- Leon Qafzezi
- Fatos Kongoli
- Ben Blushi
- Entela Kasi
- Ornela Vorpsi
- Jeton Neziraj
- Migjen Kelmendi
- Fatos Lubonja
- Sabit Rrustemi
- Gëzim Hajdari
- Arian Leka
- Flutura Açka
- Rudi Erebara
- Ledia Dushi
- Elvis Malaj
- Lindita Ahmeti
- Mimoza Ahmeti